Từ bây giờ, tàu con thoi Atlantis trở về địa cầu an toàn, khép lại sứ mạng vũ trụ xuyên hai thế kỷ, để lại phía sau cả một công đoạn tự hào của NASA nói riêng & nước Mỹ nói chung.
> Tàu Atlantis khởi đầu trở lại địa cầu
> Tàu Atlantis thực hiện sứ mạng cuối cùng

Atlantis là tên một lục địa mà đến nay sự tồn tại của nó vẫn còn được đặt trước một dấu hỏi lớn. Bên cạnh đó, tàu con thoi sắp nghỉ hưu của Đơn vị Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) lại được lấy theo tên của con thuyền buồm RV Atlantis. Đây là con thuyền tìm hiểu trước nhất & cũng là chính yếu của Viện Biển khơi học Woods Hole ở bang Massachusetts, Mỹ.

Atlantis được công ty du học Rockwell International ở Nam California chế tác & mang tới Trọng tâm Vũ trụ John F. Kennedy ở phía đông bang Florida trong thời điểm tháng 4/1985. Đây là tàu con thoi cất cánh theo quỹ đạo duy nhất không có khả năng lấy năng lượng từ Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) khi connect với trạm này, mà tiếp tục tự phân phối năng lượng từ các pin nhiên liệu.

Tàu con thoi Atlantis chuẩn bị cất cánh vào không trung cùng hoả tiễn đẩy trong bổ phận STS-132 ngày 14/5/2010. Ảnh: NASA

Rockwell International mất tới 5 năm để kiến trúc & chế tác các phần của tàu con thoi Atlantis, trước khi hoàn tất việc lắp ráp hoàn chỉnh con tàu này vào ngày 10/4/1984. Hơn một năm rưỡi sau đó, vào ngày 3/10/1985, Atlantis thực hiện chuyến cất cánh trước nhất vào không gian với sứ mạng được đưa tên STS-51-J (STS là viết tắt của Space Transportation System, có nghĩa là Hệ thống Vận chuyển Vũ trụ).

Xem Thêm  Vinasat 1: vệ tinh đầu tiên của Việt Nam

Sau 23 năm sử dụng Atlantis liên tục trong các sứ mạng không gian, NASA khởi đầu tính tới việc cho tàu con thoi này nghỉ hưu vào năm 2008. Bên cạnh đó, kế sách này đã phải lùi lại khi các tàu con thoi khác là Discovery & Endeavour lần lượt ngừng cất cánh trong thời điểm tháng 3 & tháng 6 năm nay, nằm trong kế sách chấm dứt chương trình tàu con thoi kéo dài 30 năm qua của Mỹ.

Sau những trì hoãn, Atlantis cuối cùng cũng có chuyến cất cánh lịch sử vào ngày 8/7 vừa qua, một chuyến cất cánh cũng bị muộn gần hai phút rưỡi đối với dự định. Người Mỹ đang tiến triển một dự án tàu con thoi mũi chóp nhọn đưa tên Orion để hướng đến những mục tiêu xa hơn trong vũ trụ, mà đầu tiên có thể là sao Hỏa. Nhưng không chính vì như vậy mà Atlantis & những tàu con thoi cùng thế hệ bị bỏ quên.

Những sứ mạng vang dội

Nếu con thuyền buồm RV Atlantis thực hiện được tổng cộng hơn 2 triệu km di chuyển ngang dọc khắp các biển cả & là thuyền tìm hiểu đại dương học lâu đời nhất trên toàn cầu, thì tàu con thoi Atlantis cũng không thua kém với những sứ mạng vang dội trong suốt 26 năm hoạt động.

Tháng 6/2007, Atlantis thực hiện một sứ mạng dài ngày nhất kể từ khi khởi đầu hoạt động cho tới thời điểm hiện tại. Trong sứ mạng này đưa tên STS-117, phi hành đoàn đã mang một số thiết bị mới lên Trạm Vũ trụ Quốc tế & thực hiện 4 lần đi bộ ra không gian phía ngoài con tàu.

Xem Thêm  Vì sao thiên hà của chúng ta có tên gọi Milky Way?

Gần hai năm sau, trong thời điểm tháng 5/2009, Atlantis mang 7 phi hành gia tới Kính viễn vọng không gian Hubble trong sứ mạng đưa tên STS-125. Bổ phận này thành công khi phi hành đoàn hoàn tất 5 lần di chuyển trong không gian với tổng thời lượng lên tới 37 giờ, để lắp đặt các máy quay mới, các ắc quy, một con quay hồi chuyển & các linh kiện khác vào chiếc kính viễn vọng nổi tiếng.

Chiếc Boeing 747 của NASA đang mang tàu Atlantis trở lại Trọng tâm Vũ trụ John F. Kennedy ở bang Florida hôm 1/7/2007. Ảnh: NASA

Trong số 5 tàu con thoi từng được NASA sử dụng, Atlantis lập kỷ lục về khoảng cách ngắn nhất giữa hai chuyến cất cánh vào năm 1985. Khi đó, tàu con thoi này thực hiện bổ phận STS-61-B vào ngày 26/11/1985, tức là chỉ 50 ngày sau chuyến cất cánh trước nhất đã nói ở trên.

Ngày 16/11/2009, trong bài giải đáp phỏng vấn sau chuyến cất cánh để thực hiện bổ phận STS-129 của tàu Atlantis, giám đốc tiếp nhận việc phóng tàu vũ trụ ở Trọng tâm Vũ trụ John F. Kennedy, ông Mike Leinbach cho hay tàu con thoi này đã chính thức hạ gục tàu Discovery trong các giải trình về các sự cố. Atlantis chỉ có 54 lỗi được ghi nhận giữa hai chuyến cất cánh liên tiếp để thực hiện sứ mạng STS-125 & STS-129, một mức thấp kỷ lục so với các tàu con thoi của Mỹ.

Xem Thêm  Top 10 bài nhật ký thực tập chuẩn nhất

Nhưng Atlantis còn hỗ trợ tốt hơn thế nữa. Sau chuyến cất cánh vào ngày 14/5/2010, Atlantis được công nhận chỉ gặp 46 lỗi kể từ chuyến cất cánh ngay trước đây với sứ mạng STS-129, tức là tàu con thoi này đã tự phá kỷ lục của chính nó. Khi Chương trình Tàu Vũ trụ của NASA chấm hết, kỷ lục này mãi mãi không lúc nào bị xô đổ.

Những con số biết nói

Các phi hành gia góp mặt trong chuyến cất cánh cuối cùng của tàu con thoi Atlantis. Ảnh: NASA

200 triệu: Tính tới sau thời điểm chấm dứt chuyến cất cánh thứ 32 với sứ mạng STS-132, Atlantis đã cất cánh theo quỹ đạo của địa cầu 4.648 lần & đi được hành trình lên tới gần 200 triệu km trong không gian, tức lần gấp 500 lần khoảng cách từ địa cầu tới mặt trăng.

28.160: Tàu Altantis có thể đạt tới tốc độ 28.160 km/giờ, nghĩa là tàu con thoi này có thể cất cánh hết một vòng quanh đường xích đạo của địa cầu trong một giờ rưỡi.

293: Cũng tính tới chuyến cất cánh STS-132, Atlantis đã ở trong không gian 293 ngày, 18 giờ, 29 phút & 37 giây.

155: Tổng cộng đã có 155 phi hành gia góp mặt trong 32 chuyến cất cánh của tàu Atlantis cho đến trước chuyến cất cánh cuối cùng hôm 8/7.

Phan Lê

By ads_law

Trả lời