Điểm danh các loại ảnh viễn thám được sử dụng phổ biến nhất

0
82

Các loại ảnh viễn thám được sử dụng thông dụng đặc biệt là một khoa học công nghệ mà nhờ nó các thuộc tính của vật thể xem xét được xác nhận, tổng hợp hoặc nghiên cứu mà không cần tiếp xúc trực tiếp với chúng.

Các loại ảnh viễn thám là gì

Các loại ảnh viễn thám được sử dụng phổ biến nhất

Ảnh viễn thám (ảnh vệ tinh): là ảnh số trổ tài các vật thể trên mặt phẳng địa cầu được thu nạp bởi các bộ cảm ứng đặt trên vệ tinh

Phân loại c

ác loại ảnh viễn thám

Các loại ảnh viễn thám được sử dụng phổ biến nhất

Ảnh hàng không trong viễn thám: Từ năm 1858 khởi đầu sử dụng khinh khí cầu để chụp hình có mục đích thành lập bản đồ địa hình. Những bức ảnh hàng không trước nhất được chụp từ máy cất cánh được Wilbur Wright thực hiện năm 1909 trên vùng Centocalli, Italia. Từ đó đến nay, bí quyết sử dụng ảnh hàng không là tư liệu ảnh viễn thám & bí quyết được sử dụng rộng rãi.

Các loại ảnh viễn thám được sử dụng phổ biến nhất

Ảnh vệ tinh Landsat: LANDSAT là vệ tinh tài nguyên của Mỹ do đơn vị hàng không & vũ trụ NASA (National Aeronautics and Space Administration) làm chủ. Cho đến nay đã có nhiều thế hệ vệ tinh LANDSAT được tìm hiểu lớn mạnh.

Bảng 1.1. Các thông số kỹ thuật kỹ thuật của bộ cảm TM

Các loại ảnh viễn thám được sử dụng phổ biến nhất

Vệ tinh LANDSAT 1 được phóng năm 1972, lúc đó bộ cảm phân phối tư liệu chính yếu là MSS (Multispectral scanner) thuộc loại máy quét quang cơ (Optical-Mechanical Scanner). Vệ tinh LandSat có độ cao cất cánh 705km, góc nghiêng bề mặt quĩ đạo là 980. Quĩ đạo đồng diện mạo trời & bán lặp. Thời điểm cất cánh qua xích đạo là 9h39′ sáng & chu kỳ lặp 17 ngày. Bề rộng tuyến chụp 185km. Hệ thống Landsat MSS hoạt động ở dải phổ chứng kiến & gần hồng ngoại.

XEM THÊM  Tâm vũ trụ nằm ở đâu?

Vệ tinh LANDAT 3 được phóng nam 1985 & đưa bộ cảm TM (Thematic Mapper).

Vệ tinh LANDSAT 7 mới được phóng vào quỹ đạo tháng 4/1999 với bộ cảm TM tái tạo gọi là ETM (Enhaced Thematic Mapper). Trên vệ tinh LANDSAT bộ cảm có ý nghĩa trọng yếu nhất & được sử dụng nhiều đặc biệt là TM. Bộ cảm TM có các thông số kỹ thuật chính được nêu trong bảng sau:

Các loại ảnh viễn thám được sử dụng phổ biến nhất

Ảnh vệ tinh SPOT: Vào thời điểm đầu năm 1978 chính phủ Pháp quyết định lớn mạnh chương trình SPOT (Système Pour l’Observation de la Terre) với sự gia nhập của Bỉ & Thụy Điển. Hệ thống vệ tinh viễn thám SPOT do Trọng điểm Tìm hiểu Không gian của Pháp chế tác & lớn mạnh. Vệ tinh trước nhất SPOT-1 được phóng lên quỹ đạo năm 1986, kế tiếp là SPOT-2, SPOT-3, SPOT- 4 & SPOT-5 lần lượt vào các năm 1990, 1993, 1998 & 2002 trên đó đưa hệ thống quét CCD (Centre National d’Etudes Spatiales – CNES) [16].

Vệ tinh SPOT cất cánh ở độ cao 832 km, góc nghiêng của bề mặt quỹ đạo là 98.70, thời điểm cất cánh qua xích đạo là 10h30′ sáng & chu kỳ lặp 26 ngày.

Các thế hệ vệ tinh SPOT 1, 2, 3 có bộ cảm HRV (High Resolution Visible) với kênh toàn sắc (0,51 – 0,73mm) độ sắc nét 10m; ba kênh đa phổ có độ sắc nét 20m, phân bố trong vùng sóng chứng kiến gồm lục (0,50 – 0,59mm), đỏ (0,61 – 0,68mm), cận hồng ngoại (0,79 – 0,89mm). Mỗi cảnh có độ bao phủ mặt đất là 60km x 60km. Vệ tinh SPOT 4 với kênh toàn sắc (0,49 – 0,73mm); ba kênh đa phổ của HRV tương tự với 3 kênh phổ truyền thống HRV; thêm kênh hồng ngoại (1,58 – 1,75mm) có độ sắc nét 20m. Khả năng chụp nghiêng của SPOT cho phép tạo cặp ảnh lập thể từ hai ảnh chụp vào hai thời điểm với các góc chụp nghiêng khác nhau.

XEM THÊM  Truyền hình trực tiếp vệ tinh là gì

Hình 1.2.Vệ tinh SPOT

Các loại ảnh viễn thám được sử dụng phổ biến nhất

Vệ tinh SPOT – 5 phóng lên quỹ đạo ngày 03 tháng 5 năm 2002, được trang bị một cặp Sensors HRG (High Resolution Geometric) là loại Sensor ưu việt hơn các loại trước đây. Mỗi một Sensor HRG có thể nhận được ảnh với độ sắc nét 5m đen – trắng & 10m với ảnh mầu. Với kỹ thuật giải quyết ảnh đặc biệt, có thể đạt được ảnh độ sắc nét 2,5m, trong lúc đó dải chụp phủ mặt đất của ảnh vẫn đạt 60km đến 80km. Đây chính là ưu thế của ảnh SPOT, điều mà các loại ảnh vệ tinh cùng thời khác ở độ sắc nét này đều không đạt.

Kỹ thuật thu ảnh HRG cho phép định vị ảnh với độ đúng đắn bé hơn 50m nhờ hệ thống định vị vệ tinh DOGIS & Star Tracker lắp đặt trên vệ tinh. Trên vệ tinh SPOT-5 còn lắp thêm hai máy chụp hình nữa. Máy đầu tiên HSR (High Resolution Stereoscopic) – Máy chụp hình lập thể lực phân giải cao. Máy này chụp hình lập thể  xuôi theo đường cất cánh với độ phủ 120 x 600km.

Các loại ảnh viễn thám được sử dụng phổ biến nhất

Những hình ảnh vệ tinh SPOT từ trạm thu ảnh viễn thám sẽ phân phối toàn bộ những dữ liệu thiết yếu trong các ngành nghề,

Hai vệ tinh SPOT-4 & SPOT-5 có thêm kênh phổ chụp SWIR nằm phía trên ba kênh phổ của các vệ tinh SPOT trước đây, nhờ vậy rất thuận tiện cho tìm hiểu về độ ẩm & lớp phủ cây trồng. Sự tái tạo này đã tạo nên rất nhiều vận dụng trong nông nghiệp, tìm hiểu tình trạng đất & làm chủ tài nguyên thiên nhiên. Bảng 2.2 & Bảng 2.3 giới thiệu đo đạc về các thông số kỹ thuật của thế hệ ảnh Spot.

Bảng 1.2. Các đặc thù chính của ảnh vệ tinh SPOT

* Chỉ riêng kênh B2 (=M) có độ sắc nét 10m. Các kênh còn sót lại được lấy mẫu lại từ 20 đến 10m.

XEM THÊM  Mùng 1 đầu tháng kiêng gì và nên làm gì giúp may mắn, bình an

* Điểm mặt đất – kích cỡ của THR được lấy mẫu lại. Độ sắc nét bé hơn 3m.

Ảnh SPOT được sử dụng chính yếu trong các ngành nghề đo vẽ mới & hiện chỉnh bản đồ địa hình; thành lập bản đồ tình trạng sử dụng đất; & theo dõi biến động môi trường như mất rừng, xói mòn, lớn mạnh đô thành …  Ảnh SPOT – 5 có độ sắc nét cao, đặc biệt ảnh độ sắc nét 2,5m mở ra triển vọng của nhiều vận dụng mà trước đó chỉ có thể thực hiện với ảnh hàng không như thành lập bản đồ tỷ lệ lớn, quy hoạch đô thành, làm chủ hiểm hoạ & thiên tai…

Bảng 1.3: Độ sắc nét phổ của ảnh nguồn các vệ tinh SPOT từ 1 đến 5

Ảnh vệ tinh COMSMOS & RESURS-01: Tư liệu ảnh viễn thám COSMOS gồm có 2 loại. Ảnh độ sắc nét cao có độ cất cánh chụp 270km, máy ảnh tiêu cự 1.000mm, kích cỡ ảnh 30 x 30cm, độ phủ dọc trên 60%, độ sắc nét mặt đất 6 – 7m. Ảnh độ sắc nét bình quân có độ cao cất cánh chụp 250km, máy ảnh tiêu cự 200mm, kích cỡ ảnh 18 x  18cm, độ phủ dọc trên 60%, độ sắc nét mặt đất 30cm, chụp ở 3 phổ là lục (0,51 – 0,60mm), đỏ (0,60 – 0,70mm), cận hồng ngoại (0,70 – 0,85mm).

Vào các năm 1985, 1988 & 1994 CHLB Nga mang lên quỹ đạo 3 vệ tinh viễn thám RESURS – 01. Vệ tinh RESURS – 01 cất cánh ở độ cao 678km, trang bị bộ cảm đa phổ MSU-SK, có độ sắc nét không gian là 170m so với 4 kênh gồm kênh lục (0,5 – 0,6mm), đỏ (0,6 – 0,7mm), cận hồng ngoại (0,7 – 0,8mm & 0,8 – 1,1mm). Kênh hồng ngoại nhiệt (10,4 – 12,6mm) có độ sắc nét 600m. Một cảnh có độ bao phủ 600 x 600km2.

Nguồn: wikipedia, Gis

Thống kê/Ngoc Hien

Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Khoa học vũ trụ