Lê Long Đĩnh (chữ Hán: 黎龍鋌; 15 tháng 11, 986 – 19 tháng 11, 1009), hay còn gọi là Lê Ngọa Triều (黎臥朝), là vị hoàng đế cuối cùng của nhà Tiền Lê trong lịch sử Việt Nam. Ông trị vì 4 năm từ năm 1005 đến năm 1009. Chết chóc huyền bí của ông ở tuổi 24 kéo theo việc chấm hết nhà Tiền Lê, quyền lực rơi vào tay nhà…

Bạn đang xem: lê ngọa triều

Lê Ngọa Triều

Lê Ngọa Triều Đế
黎臥朝帝 Vua Việt Nam (cụ thể…)

Tượng Lê Long Đĩnh ở cố đô Hoa Lư

ngọc hoàng Đại Cồ Việt Trị vì 1005 – 1009 Tiền nhiệm Lê Trung Tông Kế nhiệm Triều đại sụp đổ Thông tin chung Hậu duệ Hậu duệ Khai Phong Vương Lê Long Sạ Tên thật

  • Lê Long Đĩnh (黎龍鋌)
  • Lê Chí Trung (黎至忠)

Niên hiệu

  • Ứng Thiên (應天)
  • Cảnh Thụy (景瑞)

Thụy hiệu

  • Ngọa Triều Hoàng Đế (臥朝皇帝) ()
  • Khai Thiên Ứng Vận Thánh Văn Thần Vũ Tắc Thiên Sùng Đạo Đại Thắng Minh Quang Hiếu Hoàng Đế (開天應運聖文神武則天崇道大勝明光孝皇帝) ()

Triều đại Nhà Tiền Lê Thân phụ Lê Đại Hành Thân mẫu Chi hậu Diệu Nữ Sinh 15 tháng 11, 986 Mất 19 tháng 11, 1009 (23 tuổi)
Đại Cồ Việt

Lê Long Đĩnh (chữ Hán: 黎龍鋌; 15 tháng 11, 986 – 19 tháng 11, 1009), hay còn gọi là Lê Ngọa Triều (黎臥朝), là vị hoàng đế cuối cùng của nhà Tiền Lê trong lịch sử Việt Nam. Ông trị vì 4 năm từ năm 1005 đến năm 1009. Chết chóc huyền bí của ông ở tuổi 24 kéo theo việc chấm hết nhà Tiền Lê, quyền lực rơi vào tay nhà Lý.1

Trong sử sách, Lê Long Đĩnh thường được nhắc đến với tật xấu của một kẻ dâm đãng, tàn bạo và độc ác. Tuy nhiên, ông vẫn được nhân dân nhiều nơi lập đền thờ phụng và gần đây xuất hiện các ý kiến cho rằng một số điều xấu của ông chỉ là thêu dệt, thậm chí bịa đặt. Ông được xem như là vị ngọc hoàng bị “đóng đinh” trong lịch sử Việt Nam2 3 4 5

Xuất thân

Lê Long Đĩnh còn tồn tại tên là Lê Chí Trung (黎至忠), sinh vào tháng 10, ngày Bính Ngọ, năm Bính Tuất6 (tức 15 tháng 11 năm 986), là con trai thứ năm của Lê Đại Hành. Sử không chép rõ tên mẹ ông, chỉ ghi là hoặc , và ghi ông là em cùng mẹ với Nam Phong vương Lê Long Việt.

(bản kỷ) chép rằng năm Hưng Thống thứ 4 (992), ông được Lê Đại Hành phong tước Khai Minh vương (開明王), cho thực ấp ở Đằng Châu (Hưng Yên ngày nay)7 .

Năm 1004, Kinh Thiên đại vương mất8 , Lê Đại Hành lập Nam Phong vương Long Việt làm Thái tử, gia phong Long Đĩnh làm , Lê Long Tích làm . Trước đó, theo ĐVSKTT ghi nhận, Lê Long Đĩnh xin làm Thái tử, Đế có ý muốn cho, đình thần bàn nghị lập thứ mà không lập trưởng là không phải lễ, Đế bèn thôi.

Tranh đoạt Hoàng vị

Năm 1005, Lê Đại Hành chầu trời ở Trường Xuân điện, Thái tử Lê Long Việt cùng với 3 người em khác là Đông Thành vương Lê Long Tích, Trung Quốc vương Lê Long Kính và người em cùng mẹ Khai Minh Đại vương Lê Long Đĩnh tranh giành ngôi vị9 . Sách An nam chí lược chép rằng: 10 .

Các bên giằng co trong 8 tháng, quốc gia không có chủ. Tháng 10, năm 1005, Lê Long Việt hạ gục Đông Thành vương, khiến Vương phải chạy vào đất Cử Long. Lê Long Việt lại đuổi bắt, Đông Thành vương chạy sang Chiêm Thành, chưa đến nơi bị người châu Thạch Hà giết ở cửa biển Cơ La. Lê Long Việt do đó lên ngôi, tức là Trung Tông hoàng đế. Tuy nhiên, Trung Tông ở ngôi được 3 ngày thì Lê Long Đĩnh giết chết. Lũ tôi đều chạy trốn hết, chỉ có Điện tiền quân là Lý Công Uẩn ôm xác mà khóc.9

Theo Đại Việt sử ký, có nguồn Dã sử chép rằng:9

Mùa đông năm 1005, Lê Long Đĩnh xưng là Khai Thiên Ứng Vận Thánh Văn Thần Vũ Tắc Thiên Sùng Đạo Đại Thắng Minh Quang Hiếu ngọc hoàng (開天應運聖文神武則天崇道大勝明光孝皇帝), truy thụy cho Trung Tông, truy tôn mẹ là Hưng Quốc Quảng Thánh Hoàng Thái Hậu (興國廣聖皇太后).

Cùng năm 1005, Ngự Bắc vương Lê Long Cân cùng Trung Quốc vương chiếm trại Phù Lan phản nghịch. Lê Long Đĩnh thân đi đánh, đến Đằng Châu viên Quản giáp là Đỗ Thị đem việc người anh em họ ngoại là Lê Hấp Ni phản nghịch tâu lên. Long Đĩnh sai bắt tra hỏi, Hấp Ni và những kẻ dự mưu 12 người điều bị giết. Đến trại Phù Lan, người trại đóng cửa trại cố thủ. Đánh không hạ được, bèn vây chặt vài tháng, người trong trại hết lương ăn. Ngự Bắc vương tự biết kế cùng thế khuất, bèn bắt Trung Quốc vương đem nộp. Nhà vua bèn sai chém Trung Quốc vương, tha tội cho Ngự Bắc vương, rồi đem quân đánh Ngự Man vương ở Phong Châu. Ngự Man vương phải chịu hàng. Quân về đến Đằng Châu, đổi tên châu ấy làm phủ Thái Bình. Từ đấy về sau các vương và giặc cướp đều hàng phục cả.

Xem Thêm  Rùa núi viền giá bao nhiêu? Mua, bán ở đâu ở Hà Nội và TP.HCM - rùa núi viền

Chuyến hành trình này khi quân triều đình đánh nhau với người trại Phù Lan, chợt thấy trạm báo tin là giặc Cử Long vào cướp đã tới cửa biển Thần Đầu (nay là cửa biển Thần Phù). Vua Lê Long Đĩnh về đến sông Tham đi sang Ái Châu để đánh quân Cử Long.11

Năm 1006 nhà vua phong con trưởng là Sạ làm Khai Phong vương, con nuôi là Lê Thiệu Lý làm Sở Vương, cho ở bên tả; Lê Thiệu Huân làm Hán Vương, cho ở bên hữu. Ông còn tồn tại người con nuôi khác là Lê Ác Thuyên, phong làm Tam Nguyên Vương vào năm 1008.

Theo sử gia Ngô Thì Sĩ, hệ quả của việc anh em Long Đĩnh tranh giành ngôi vua đã làm cho Lý Công Uẩn mạnh lên:

Sự nghiệp trị vì

Ngoại giao

Nghe tin Lê Đại Hành chầu trời, một số quan lại ở vùng biên ải phía Nam của Trung Quốc đã dâng thư về triều, thúc giục ngọc hoàng nhà Tống nhanh chóng lợi dụng thời dịp thuận tiện này để xuất quân sang xâm chiếm Đại Cồ Việt. Vua Tống không nghe, cho rằng: 12

Năm 1006, ngọc hoàng cho sửa đổi quan chế và triều phục của các quan văn võ và tăng đạo, theo đúng như nhà Tống.13

Năm 1007, ông sai em là Minh Xưởng và Chưởng thư ký là Hoàn Thành Nhã dâng tê ngưu trắng cho nhà Tống, xin kinh Đại Tạng. Nhà Tống phong vua làm Giao Chỉ Quận Vương, lĩnh Tĩnh Hải quân tiết độ sứ và cho tên là Chí Trung, ban tước cho Minh Xưởng và Thành Nhã.

Theo Đại Việt sử ký toàn thư, năm 1009, ông lại xin được đặt người coi việc tại chợ trao đổi hàng hóa ở Ung Châu thuộc Trung Hoa, nhưng Tống đế chỉ cho mua bán ở chợ trao đổi hàng hóa tại Liêm Châu và trấn Như Hồng, là những nơi giáp vùng biên giới thôi. Theo An Nam chí lược, vua Tống cho rằng Giao Chỉ thường cướp phá vùng bờ biển nước Tống, nay cho buôn bán ở Ung Châu không tiện, cứ theo lệ cũ là trao đổi hàng hóa tại Liêm Châu và Trấn Như Hồng.

Phát triển kinh tế

Khi hoàng đế đi Ái Châu, đến sông Vũ Lung. Tục truyền: .14

Khi ông đến Hoàn Giang, sai Phòng át sứ là Hồ Thủ Ích đem hơn 5 nghìn quân của châu Hoan Đường, sửa chữa đường từ sông Châu Giáp đến cửa biển Nam Giới để quân đi cho tiện. Ông cũng sai dân Ái Châu đào kênh, đắp đường từ cửa Vân Long qua Đỉnh Sơn đến sông Vũ Lũng.15

Thỉnh kinh về Đại Cồ Việt

Sử chép: “16

Trong Việt Nam Phật giáo sử lược, thiền sư Thích Mật Thể viết: .17

Cửu kinh gồm: Kinh Dịch, Kinh Thi, Kinh Thư, Kinh Lễ, Kinh Xuân Thu, Hiếu Kinh, Luận Ngữ, Mạnh Tử và Chu Lễ; là 9 bộ sách vĩ đại nền tảng của văn minh Trung Hoa lần đầu tiên nhập vào Việt Nam là do Lê Long Đĩnh lấy về. Còn kinh Đại Tạng là một bộ sách vĩ đại được rất nhiều thế hệ các cao tăng Trung Hoa sưu tầm và dịch thuật suốt 1.000 năm, từ thế kỷ thứ nhất đến cuối thế kỷ thứ 10 mới in thành sách lần đầu tiên gồm 5.000 quyển.

Dẹp loạn

Lê Đế Long Đĩnh trong 4 năm cầm quyền đã 5 lần cầm quân đánh dẹp (ở các vùng đất thuộc Hưng Yên, Phú Thọ, Tuyên Quang, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh ngày nay):

  • Lần thứ nhất (1005): dẹp tan bạo loạn, tranh giành giữa các anh em trong hoàng tộc để thu phục mọi người.18 Từ đấy về sau các Vương và giặc cướp đều hàng phục.19
  • Lần thứ hai (1005): khi quan quân đang đánh nhau với ngưới ở trại Phù Lan chợt thấy trạm báo tin là giặc Cử Long vào cướp đã đến cửa biển Thần Phù (Ninh Bình). Ông về đến sông Tham, đi sang Ái Châu để đánh giặc Cử Long.
  • Lần thứ ba (1008): đánh người Man ở hai châu Đô Lương và Vị Long.
  • Lần thứ tư (1008): đánh giặc ở Hoan châu và châu Thiên Liêu.
  • Lần thứ năm (1009): tháng 7, đánh giặc ở các châu Hoan Đường và Thạch Hà.

Cái chết

Lê Ngọa Triều cai trị được 4 năm, đến tháng 10, ngày Tân Hợi, năm Kỷ Dậu (tức 19 tháng 11 năm 1009) thì băng hà, thọ 24 tuổi. Long Đĩnh mất, con trai là Sạ còn bé, dưới sự sắp đặt của quan Chi Hậu Đào Cam Mộc, triều thần đã tôn Lý Công Uẩn lên ngôi Hoàng đế, sáng lập ra triều đại nhà Lý.

Xem Thêm  Đông Phương Sóc từng ám chỉ về một đại kiếp nạn đã xảy ra trên trái đất? - đông phương sóc

Theo sách An Nam chí lược:

Nhà Tiền Lê kết thúc, trải qua 3 đời, tồn tại 29 năm. Theo sử gia Ngô Thì Sĩ, Lý Công Uẩn đã dùng thụy hiệu xấu để đặt cho Lê Long Đĩnh là Ngọa Triều hoàng đế, nghĩa là: Vị hoàng đế nằm để thiết triều, ám chỉ tin đồn ông bị trĩ, phải nằm mới được.

Tranh cãi

Những hành động tàn bạo

Trong , Lê Văn Hưu nói:

(trang 33, quyển 1, bản điện tử) viết:

Hồ Đắc Duy trong bài Bệnh án của Ngọa Triều Hoàng Đế cho rằng: “Chỉ có những người mắc bệnh tâm thần, với một đầu óc bệnh hoạn mới tưởng tượng ra các trò chơi giết người phong phú như đoạn văn trên mô tả những hành vi độc ác mất hết tính người”.20

Nhà nghiên cứu Tạ Chí Trường cũng có lời bình như sau:21

“Mùa đông tháng Mười chết mà trong năm đó Ngoạ Triều còn ở trên công trường xây dựng đường sá, suy nghiệm ra một cách rất thực tiễn về việc dò tìm lối có thể qua sông đơn giản. Mùa thu tháng Bảy ông còn ở trên chiến trường Nghệ An, bỏ đường thuỷ theo đường bộ về kinh đô,… Nói nhiều về tội của Ngoạ Triều chỉ vì sử quan mang tính cách phe phía trong ghi chép: Họ oán giận chuyện Ngoạ Triều róc mía trên đầu Tăng thống Quách Mão mà lại cố ý lỡ tay làm chảy máu, và cười! Toàn thư chỉ nói đến “nhà sư Quách Ngang” nhưng từng ấy đó cũng là đủ kể tội Ngoạ Triều rồi, vì mãi đến hiện giờ khi nói về sự tàn bạo của ông ta, có sách cũng chỉ viện kéo theo chứng cớ ấy mà thôi.”

Bệnh trĩ và “ngọa triều”

Theo Toàn thư thì “Dã sử chép: vua say đắm tửu sắc phát ra bệnh trĩ”. ghi Long Đĩnh vì mắc bệnh trĩ, nên khi ra thiết triều phải nằm, vì vậy tục gọi là Lê Ngoạ Triều22 . Còn sử gia Ngô Thì Sĩ thì cho rằng tên gọi này do Lý Công Uẩn đặt để bôi nhọ. Trong có đoạn23 :

Theo ý kiến của một số nhà khoa học ngày nay, bệnh trĩ là bệnh có liên quan đến cấu tạo của thành tĩnh mạch và huyết động học vùng chậu, các tĩnh mạch ở vùng hậu môn phồng lớn ra tạo thành búi trĩ. Nếu các búi trĩ chiếm trên 180 độ thì được xếp vào loại 4. Bệnh trĩ ở giai đoạn mà bệnh nhân phải nằm là ở giai đoạn 4, là giai đoạn nặng mà biện pháp điều trị là giải phẫu, các giải pháp này ở gần năm 1010 chưa có24 .

Nhà báo Hoàng Hải Vân trên báo 3 cho rằng khó tin được Lê Long Đĩnh là người “dâm dục quá độ, mắc bệnh không ngồi được” (ngọa triều) vì trong suốt thời gian ngắn 4 năm cầm quyền ông đã tự mình làm tướng đi chinh phạt đến 5 lần và trận chiến cuối cùng mà Lê Long Đĩnh tham dự trước khi ông chết là 2 tháng (trận vua đem quân đi đánh châu Hoan Đường, Thạch Hà vào mùa thu tháng 7 năm Kỷ Dậu 1009). Theo nhà báo này, cầm quân đánh giặc liên miên như vậy phải là một người cường tráng.

Về thụy hiệu “Ngọa Triều”, chính biên quyển thứ nhất của nhà Nguyễn cho rằng cách gọi này không chính xác vì Long Đĩnh không có thụy hiệu22 :

.

Nghi án về cái chết

Các bộ sử cổ của Việt Nam như , và cho rằng tháng 10 năm 1009, Lê Long Đĩnh mất và cái chết của ông là hậu quả của sự hoang dâm, mê tửu sắc25 26 27 .

Theo sách , sử gia Ngô Thì Sĩ cho rằng Lý Công Uẩn giết Lê Long Đĩnh để đoạt ngôi28 :

” — Đại Việt sử ký tiền biên – Ngô Thì Sĩ

chép thái độ của Lý Công Uẩn sau khi được sư Vạn Hạnh nói về sấm truyền họ Lý sẽ làm vua:

“”.

Sử gia Ngô Sĩ Liên trong Đại Việt sử ký toàn thư có lời bình: .

An Nam Chí Lược của Lê Tắc cũng chép thái độ của Tống Nhân Tông khi Lý Công Uẩn vua, sang Tống triều cống và xin chiếu chỉ:

“”.

Mặc dù trong chính sử, kể cả , đều ghi nhận việc triều đình suy tôn Lý Công Uẩn lên ngôi và không ghi nhận một cuộc nổi dậy nào của những người nhân danh trung thành với nhà Tiền Lê để chống lại nhà Lý sau khi triều đại này hình thành nhưng ngày nay, một số tư liệu tìm thấy trong dân gian mà điển hình như sách Nghệ An ký của Bùi Dương Lịch có đoạn chép:

.

Ghi công từ hậu thế

Lê Long Đĩnh được đúc tượng và thờ cùng với vua cha Lê Đại Hành tại 4 địa điểm là đền Vua Lê Đại Hành ở khu di tích Cố đô Hoa Lư (Ninh Bình), đền Lăng ở quê hương Liêm Cần; đình Yến ở xã Thanh Hà đều thuộc Thanh Liêm (Hà Nam)29 và di tích quốc gia đình An Lãng, xã Văn Tự, Thường Tín, Hà Nội.30

Xem Thêm  Tiểu sử nhạc sĩ Ludwig van Beethoven - nhạc của beethoven

Hoàng đế Lê Long Đĩnh từng được Lê Đại Hành giao trấn giữ Đằng Châu, đồng thời là người khai sáng tên gọi phủ Thái Bình, nay là 2 tỉnh Thái Bình và Hưng Yên nên ông cũng được nhân dân nhiều vùng 2 nơi này lập làm thành hoàng làng thờ phụng.

Thần tích đền Mây ở Hưng Yên, nơi thờ sứ quân Phạm Bạch Hổ có ghi đoạn liên quan đến vua như sau:31 Lê Long Đĩnh đang lúc làm Khai Minh Vương, có thực ấp ở Đằng Châu, thường đến làng đó; thuyền đang đi giữa sông, đang lúc vua du lãm, bỗng nhiên ban ngày tối đen, mây kéo mù mịt, rồi gió mưa ào đến, ông bảo kiếm chỗ đậu tránh, thấy trên bờ cao có đền thờ mới hỏi người trong thôn rằng đền thờ ấy thờ thần gì. Thôn dân thưa là đền thờ thần Thổ Địa của Đằng Châu. Ông mới lớn tiếng bảo rằng:

.

Nói đoạn quả nhiên nửa sông gió, nửa sông mưa, vua khỏi bị ướt áo xiêm. Vua Lê Long Đĩnh rất lấy làm lạ, bảo trùng tu lại miếu vũ. Từ đó đổi Đằng Châu thành phủ Thái Bình.

Xem thêm

Chú thích

(Nguồn: Wikipedia)


Xem thêm những thông tin liên quan đến chủ đề lê ngọa triều

Giọt Nước Mắt Của Ngọa Triều Hoàng Đế Lê Long Đĩnh… Lịch Sử Phải Chăng Đã Sai?

  • Tác giả: Việt Sử Toàn Thư
  • Ngày đăng: 2019-07-06
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 6225 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Giọt Nước Mắt Của Ngọa Triều Hoàng Đế Lê Long Đĩnh… Lịch Sử Phải Chăng Đã Sai?
    Nội dung: Trong lịch sử Việt Nam tồn tại những ông vua bị dân chúng khinh ghét và thù hận. Trong tâm trí người Việt Nam, Lê Long Đĩnh là ông vua xấu xa đồi bại nhất trong lịch sử dân tộc và Lê Long Đĩnh trở thành Ông vua bị “đóng đinh” trong lịch sử

    – Nguồn tham khảo: trithucvn.net, sugia.vn, vnmilitaryhistory.net
    – Chỉnh sửa nội dung & MC: Quang Huy
    – Dựng video: Hà Trung Tú
    ————————————–
    🔥Cảm ơn các bạn đã xem video!
    Nếu thấy hay các bạn nhớ ủng hộ kệnh bằng cách like, comment và share, đừng quên đăng ký kênh để xem những video mê hoặc tiếp theo nhé!
    ————————————–
    🔥Danh sách phát:
    ► Tổng hợp Lịch Sử Việt Nam : http://bit.ly/2JfqTQh
    ► Quá Khứ Sài Thành: http://bit.ly/2T9oJS5
    ► Huyết Chiến Việt Trung: http://bit.ly/2Y2C3eS
    ► Tóm Tắt Nhanh: http://bit.ly/2XXpAc5
    ► Bí Ẩn Lịch Sử: http://bit.ly/2IepuYf
    ► Anh Hùng Dân Tộc: http://bit.ly/2Uz5IgB
    ► Nội Chiến Luận Anh Hùng: http://bit.ly/2uN5owk
    ————————————–
    🔥 Cộng đồng:
    ► Website Việt Sử Toàn Thư: Vietsutoanthu.com
    ► Fanpage Việt Sử Toàn Thư: fb.com/Vietsutoanthu/
    ► Đăng Ký Kênh tại đây: https://bit.ly/2TXvIhG
    ————————————–
    Nguồn video: Sử dụng nguồn tổng hợp theo luật Fair use Youtube, Nếu bạn vẫn thấy nó vi phạm hãy liên hệ với quản trị kênh để khắc phục qua thư điện tử: hotro.vietsutoanthu@gmail.com

    việtsửtoànthư vietsutoanthu lịchsửviệtnam lichsuvietnam lịchsử lichsu

Chứng bệnh khó nói của vị vua cuối cùng thời Tiền Lê

  • Tác giả: vnexpress.net
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 2913 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: ngọc hoàng cuối cùng nhà Tiền Lê là Lê Long Đĩnh mắc bệnh trĩ nặng đến mức không thể ngồi được, phải nằm để thị triều, về sau dân gian gọi ông là “Ngọa triều hoàng đế”. – VnExpress

Nhân Vật Anh Hùng Việt Nam

  • Tác giả: sites.google.com
  • Nhận xét: 5 ⭐ ( 9148 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm:

Lê Ngọa Triều (1005 – 1009)

  • Tác giả: lichsucogihay.com
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 4704 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm:

Lê Ngọa Triều

  • Tác giả: bienniensu.com
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 6018 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Ngọa Triều Hoàng Đế: hay hay còn gọi là Lê Ngọa Triều, Tên húy là Long Đĩnh, lại có tên là Chí Trung, con thứ năm của Lê Đại Hành. Lê Ngọa Triều ở ngôi 4 năm,

ngọc hoàng Lê Ngọa Triều là ai và có thật xấu xa như trong sử sách?

  • Tác giả: vanhocsaigon.com
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 4747 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm:

Bài 1: Nghi án xung quanh “Lê Ngọa Triều”, ông vua có tiếng tàn bạo, dâm dục nhất Việt Nam

  • Tác giả: ngoisao.vn
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 6258 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Trong tâm trí người dân Việt, mà phần nhiều cũng do bắt nguồn từ các ghi chép cổ sử, Lê Long Đĩnh – ông vua cuối cùng của triều Tiền Lê – không chỉ là một ngọc hoàng độc ác mà còn mang tên hiệu xấu (như một cái án) “Lê Ngọa Triều”.

Xem thêm các nội dung khác thuộc thể loại: Khám Phá Khoa Học

By ads_law