Bạn đang xem: đường nguyễn ánh

Gắn với triều Nguyễn là Nguyễn Ánh – Gia Long, người kế tục sự nghiệp các Chúa Nguyễn tiền bối – người lập nên vương triều nhà Nguyễn – vương triều cuối cùng của nền đế chế phong kiến trung ương tập quyền Việt Nam.

Ι – Nguyễn Ánh: một ẩn số của lịch sử.
1.
Vào lửa.

Nhìn nhận về nhân loại này, thật không đơn giản, là một núi tranh chấp, tranh chấp do chính cuộc sống ông tạo ra, tranh chấp của hoàn cảnh lịch sử và đặc biệt, từ đó tạo ra tranh chấp của dân tộc với sự phong phú trong cách nhìn, cách nghĩ được sản sinh tự nhiên từ ngàn vạn sự kiện thực hư, chính đáng và không chính đáng. Nếu không thật sự khách quan và chiêm nghiệm theo nhiều chiều cạnh, lát cắt của lịch sử, soi xét từ gần đến xa, từ sau đến trước, chủ thể và khách thể, hoá thân vào nhiều vị trí để có hướng nhìn trọn vẹn, hoặc luôn bị kiềm toả bởi một thành kiến chủ quan, thủ cựu thì thật khó thoát mình ra khỏi những sai lầm trong cách nhìn nhận vấn đề.

 Nguyễn Ánh được sinh thành trong một xã hội nhiều xáo trộn; xáo trộn về thế lực, quyền bính, tranh chấp về tư tưởng. Những văn nghệ, thao lược dành thắng lợi trong cuộc sàng lọc khó tính đã đoạt đến đỉnh cao. Nhận xét về ông cũng phong phú, đa chiều và tràn ngập tranh chấp.

Trong lịch sử vương quyền, chưa một vị vua nào như Nguyễn Ánh, trước khi ngồi trên ngai vàng, cuộc sống và sự nghiệp lại nhiều gian lao và thách đố đến như vậy, cũng chưa thấy ai đầy lòng nhẫn nại để mưu nghiệp lớn như ông. Hơn hai mươi năm lăn lộn, cận kề chết chóc, nhưng ông vẫn vươn lên giành được thắng lợi cuối cùng. Mệnh trời đã mỉm cười với ông. Ông đã thắng lợi.

Tất cả chúng ta tự hào vì tất cả chúng ta có Nguyễn Huệ Quang Trung, thì đồng thời tất cả chúng ta cũng không thể lãng quên Nguyễn Ánh hoặc tuỳ tiện nhận xét về nhân loại này. Hai thế lực, hai trận tuyến, là kẻ thù không đội trời chung. Nhưng hai nhân loại này đều là thực thể Việt Nam. Mỗi người trong họ đã tạo cho người còn sót lại một môi trường của sự thử sức, lòng dũng cảm và sự khôn ngoan để đoạt thắng lợi từ tay đối phương. Đây là hai mặt trong một thể thống nhất biện chứng; mỗi người đều là căn cứ để nhận xét và nhìn nhận người kia.

Những tài năng trác tuyệt thiên bẩm của Nguyễn Ánh là không thể phủ nhận. Mười lăm tuổi (1777) cầm quân, xông pha trận mạc, quyết định những thắng lợi trọng yếu và là linh hồn của các thế lực Đàng Trong. Mười tám tuổi (1780), qua những năm tháng thử lửa, ông đã chính thức được tôn vinh làm Chúa Nguyễn – Nguyễn Vương. Sài gòn – Gia Định trở thành thủ đô trong thánh địa của triều đại ông.

Sự nghiệt ngã của hoàn cảnh chính là lò bát quái, là nơi tinh luyện kim đan để kẻ tu hành đắc đạo? Trong sự va đập lịch sử thì lịch sử cũng biết tự chọn lựa. Một người đã đi đến đích, đã thắng lợi ở trận cuối cùng, này là Nguyễn Ánh.

2. Sự mỉm cười của số phận.

Đất thánh Gia Định và sự chở che của các thế lực phong kiến

 Nguyễn Huệ – Tây Sơn dấy binh với danh nghĩa hình thức là tiêu diệt tập đoàn tiếm quyền Trương Phúc Loan, được nhân dân hưởng ứng. Với thiên tài cầm quân, Nguyễn Huệ và anh em Tây Sơn đã nhanh chóng đánh đổ vương triều chúa Nguyễn và buộc họ phải chạy vào Gia Định. Việc tìm vùng đất Gia Định giàu tiềm năng làm nơi ẩn náu, mai phục, mưu kế lâu dài cũng là một nước tính sách lược. Trong con mắt của các thế lực đại địa chủ, thương nhân Sài gòn – Gia Định đương thời thì Nguyễn Ánh và chúa Nguyễn mới thực sự là người đaị diện. Họ đã ra sức chở che bảo vệ.

Nguyễn Ánh là chúa Nguyễn, là trực hệ của Nguyễn Kim, Nguyễn Hoàng; họ là hậu duệ chính đáng của những thế lực được sinh thành và phát triển qua những thách thức từ Vua Lê- Chúa Trịnh trên kinh đô Thăng Long. Họ đã đủ tầm sánh ngang với Chúa Trịnh dể quyết định vận mệnh quốc gia. Từ khi Nguyễn Hoàng thống trị phương Nam rồi tiếp đó là: Nguyễn Phúc Nguyên, Nguyễn Phúc Lan, Nguyễn Phúc Tấn, Nguyễn Phúc Thái, Nguyễn Phúc Chu, Nguyễn Phúc Thụ, Nguyễn Phúc Khoát, nhìn chung đều là những minh vương. Duy có Nguyễn Phúc Thuần do còn qúa bé (12tuổi) bị rơi vào vòng kiềm toả của Trương Phúc Loan. Trong con mắt người dân các tỉnh phía nam lúc đó, mà tiêu biểu là giới quý tộc Gia Định thì Chúa Nguyễn là người đại diện chân chính.

Với hơn 200 năm tồn tại kế từ khi Nguyễn Hoàng tạo dựng cơ nghiệp, các thế lực phong kiến cát cứ và địa phương như Vương quốc Phù Nam, Vương quốc Chămpa đều đã bị quy về một mối, sự tồn tại chỉ mang tính hình thức. Chúa Nguyễn đã tạo điều kiện cho sự phát triển nền kinh tế văn hoá các vùng phía nam mà các thế kỷ trước đó vẫn nằm trong tình trạng lạc hậu hoặc luôn bị sự kiềm chế của ngoại bang, điển hình là Chân Lạp và Xiêm La. Sự tiến triển về chính trị, quân sự, kinh tế của Nam Bộ gắn với lịch sử tồn tại của chính quyền trung ương tập quyền lúc đó: tập đoàn chúa Nguyễn.

Sau khoảng thời gian ý đồ đánh đổ chúa Nguyễn của anh em Tây Sơn đã lộ rõ, cộng với sự bất hoà quyền bính trong nội bộ trào lưu, thì mau lẹ các thế lực thân tín đã quay lại bảo vệ Nguyễn Ánh và chống lại Tây Sơn, một sự kháng cự quyết liệt.

Trong quá trình tồn tại, bên cạnh những thành tựu vĩ đại do Nguyễn Huệ tạo thành, này là những chiến công hiển hách chống quân xâm lược, bảo vệ độc lập dân tộc, tiến hành những cải tiến kinh tế văn hoá, thì đồng thời những nhược điểm trầm kha của các thế lực khởi nghĩa mang nặng tính nông dân thường mắc phải cũng từng xuất hiện trong nội bộ Tây Sơn ngày càng trầm trọng, trầm trọng đến mức không phương cứu chữa. Nguyễn Nhạc là sự hiện thân của sự bất cập này.

Chính những tranh chấp đó đã tạo cho các thế lực phong kiến Phương Nam nhìn nhận lại và quyết tâm ủng hộ Nguyễn Ánh đến cùng.

Những trở ngại lịch sử mà Nguyễn Huệ chưa kịp khắc phục.

Những tranh chấp trong Tây Sơn xuất hiện mạnh ngay sau thời điểm Nguyễn Huệ tiến quân Bắc Hà lần thứ nhất tiêu diệt chúa Trịnh. Nguyễn Nhạc đã tức tốc ra tận Thăng Long triệu hồi Nguyên Huệ trở về Phú Xuân, bỏ lại một Thăng Long hỗn độn, quân hồi vô phèng với một đống quan lại và sĩ phu khủng hoảng sự tin tưởng và phương hướng. Nguyễn Hữu Chỉnh, Vũ Văn Nhậm đầy lòng trắc ẩn, muốn thoát khỏi sự kiểm tra của Nguyễn Huệ, tranh bá đồ vương. Để rồi từ đó xô đẩy kẻ tiểu nhân bất tài Lê Chiêu Thống phải chạy sang cầu cứu Nhà Thanh và đẩy tình hình quốc gia đến bên bờ vực thẳm.

Khi quân Thanh kéo vào xâm lược, vận mệnh độc lập dân tộc trở thành nhiệm vụ lớn nhất mà ở bất kỳ triều đại nào, thời kỳ lịch sử nào cũng phải đặt lên hàng đầu. Cũng chính vì thế khi đăng quang hoàng đế với niên hiệu Quang Trung tiến ra bắc tiêu diệt quân Mãn Thanh, Nguyễn Huệ đã dành được sự ủng hộ tuyệt đối của nhân dân cả nước, mà nhất là nhân dân Bắc Hà. Nguyễn Nhạc cũng không thể chống đối, không thể đi ngược quy luật. Nguyễn Huệ và nhân dân ta đã thắng lợi.

Cuộc đại phá quân Thanh toàn thắng, uy tín và sức mạnh Tây Sơn tiến triển vượt bậc, ở thế quyết định bước phát triển mới của dân tộc. Nhưng một trở lực khó vượt qua được này là những tranh chấp trong nội bộ Tây Sơn ngày càng trầm trọng, nhất là khi phải đối đầu với những vấn đề trong nước. Nguyễn Nhạc thu mình trong thành Quy Nhơn với tư cách Đông Định Vương, không muốn đương đầu với những thách thức mới, lại cũng không muốn Nguyễn Huệ vượt lên trên tác động của mình. Nguyễn Lữ thì bất lực. Sức mạnh đoàn kết của ngày đầu dựng nghiệp đã tan biến và nhường chỗ cho những khuyết điểm mà kẻ thù không ngừng lợi dụng, khoét sâu. Thực chất đây là tranh chấp của các thế lực phong kiến cát cứ, phân quyền.

Xem Thêm  5 cách làm vòng nguyệt quế treo cửa đơn giản dịp Giáng Sinh

Liệu trong tình hình ấy, Nguyễn Huệ có đủ dũng cảm và nghị lực vươn lên trên toàn bộ, ngoại trừ Nguyên Nhạc và Nguyễn Lữ ra khỏi sân khấu Tây Sơn để tự mình vươn tới mục đích cuối cùng hay không? Điều đó thật khó. Khó vì chính Nguyễn Huệ cũng chưa đủ sức vượt qua những ràng buộc của tình huynh đệ thủ túc sống chết có nhau tạo dựng cơ đồ trong buổi đầu của cuộc kháng chiến. Thêm nữa, Nguyễn Nhạc, cũng nắm trong tay một lực lượng hùng hậu, cả về nền tảng vật chất, cả về thanh thế đang có, và nhất là quân sự. Nếu Nguyễn Huệ phát động trận chiến tranh quy mô để loại Nguyễn Nhạc và Nguyễn Lữ thì những tổn thất tổng hợp mà Nguyễn Huệ phải lãnh chịu là không nhỏ, sẽ tự đánh mất chính mình trước dân tộc, cả uy tín và lực lượng.

Này là bài toán cần phải có lời giải và nghiệm số thoả đáng, và cũng vì vậy Nguyễn Huệ phải chờ đợi thời cơ thích hợp. Kể từ khi đại phá quân Thanh năm1789 kết thúc, trong hơn ba năm trời chuẩn bị, lực lượng của Nguyễn Huệ vô cùng hùng mạnh, nhưng đến năm 1792 khi ông đột ngột từ trần lực lượng hùng hậu ấy vẫn không phát huy được ưu thế. Chết chóc của Nguyễn Huệ đã đẩy triều đình Phú Xuân vào tình trạng khủng hoảng. Một triều đình và một lực lượng quân sự khổng lồ, một cỗ máy chiến tranh quy mô lớn không có người cầm lái tương thích là Nguyễn Huệ thì sức mạnh ấy trở thành một sự thụ động. Không những thế sự tồn tại của Nguyễn Nhạc và thủ phủ Quy Nhơn vẫn nặng sức kiềm toả.

 Nguyễn Ánh bắt tay với các giáo sĩ Phương Tây nhằm tìm kiếm sự ủng hộ đã góp phần tăng thêm những ưu thế vật chất, kỹ thuật cho trận chiến tranh mà ông ta đang theo đuổi. Cũng cũng chính vì vậy cuộc phản kích của Nguyễn Ánh đã phát huy cao độ tính hiệu quả. Chỉ trong vòng mười năm vừa cầm cự vừa rút lui, năm 1802, toàn thể sự nghiệp Tây Sơn đã hoàn toàn sụp đổ.

Nhìn lại thế trận và kết cục của Nguyễn Huệ và Nguyễn Ánh trong cuộc giao tranh lịch sử, khiến tất cả chúng ta liên tưởng đến những sự kiện lịch sử khác với những tình tiết và kết cục thật ngạc nhiên mà nhiều ẩn số của nó phải hàng thế kỷ mới đủ sức trả lời.

Cuộc nổi dây khởi nghĩa của Trào lưu Thái Bình Thiên Quốc ở Trung Quốc một thế kỷ sau đó do Hồng Tú Toàn khởi xướng đã nhanh chóng dành được sự ủng hộ của nhân dân. Với slogan Tiêu diệt Nhà Thanh, Khôi phục Nhà Hán, cuộc khởi nghĩa đã lan rộng khắp, Nam Kinh trở thành thủ đô của trào lưu. Nhưng rồi chính lúc trào lưu lên đỉnh cao, tưởng như thắng lợi cuối cùng đã tới, chỉ còn tính theo ngày tháng, thì cũng là lúc mầm mống của sự thất bại và diệt vong đã xuất hiện.

 Cuộc khởi nghĩa Thái Bình Thiên Quốc thực sự là chưa giành được chính quyền vì chính quyền vẫn nằm trong tay Mãn Thanh ở Bắc Kinh, còn Nam Kinh chỉ là thủ đô tạm thời và chính quyền chỉ là do các lãnh tụ lập nên tự xưng vương, xưng đế. Mới đến đó thôi thì những tranh chấp trong trào lưu đã trầm trọng và khả năng mang cuộc khởi nghĩa đến toàn thắng là không còn tiếp. Hồng Tú Toàn thu mình ở vị trí hoàng đế, ưng ý với những gì đã đoạt được. Dương Tú Thanh thì cậy công lộng quyền, dùng phép ma thuật xảo trá hãm hại và hạ uy tín lãnh tụ. Những tư tưởng thoả mãn, hưởng lạc, chia bôi và tranh giành quyền lực đã báo hiệu sự suy vong tất yếu.

Trước con mắt của người dân Trung Quốc lúc đó, giành lại quyền thống trị quốc gia cho đại đa số các dân tộc Hán là một nguyện vọng, nhằm tạo lập lại nền văn minh Hán mà mấy thế kỷ đã bị tha hoá. Song điều cốt tử là lực lượng ấy có đại diện cho dân tộc Trung Hoa hay không? Câu trả lời mà thực tiễn của cuộc Khởi nghĩa Thái Bình Thiên Quốc mang lại sau nhiều năm hiện diện là: Không.

Dù thế nào đi nữa, triều đình Mãn Thanh vẫn là người đại diện hợp pháp. Trải qua mấy trăm năm thống trị, triều Mãn Thanh đã xây dựng được một đế chế độc quyền vững bền. Mọi hành vi cát cứ, phân quyền, tranh bá đồ vương ngoài chuẩn mực đều không có cơ may tồn tại.

Ta tìm thấy gì trong cái bế tắc, nửa vời và đầy đố kỵ của Hồng Tú Toàn trong Thái Bình Thiên Quốc với những tư tưởng và hành động tương tự của Đông Định Vương Nguyễn Nhạc và Tây Bình Vương Nguyễn Lữ?

Đương nhiên người bất hoà với Nguyễn Nhạc là Nguyễn Huệ lại hoàn toàn không giống những kẻ đố kỵ tranh giành với Hồng Tú Toàn. Nguyễn Huệ đã đặt lợi nhuận quốc gia lên trên, đi đúng quy luật phát triển. Nhưng, khủng hoảng nội bộ khi nào cũng mang một mẫu số chung, này là sự rạn nứt và tự làm suy yếu mình để từ đó đối phương lợi dụng khai thác. Nhất là khi sự khủng hoảng ấy được sản sinh từ lãnh tụ tối cao của Tây sơn là Nguyễn Nhạc và kẻ thù lại là Nguyễn Ánh đang có sự trợ giúp của vũ khí và lối tác chiến hiện đại của nhiều Chuyên Viên Phương Tây. Hoá giải tình hình phức tạp này là một việc làm to lớn đặt trên vai Nguyễn Huệ.

Sự may rủi của số phận.

Nguyễn Ánh đã trải qua những nguy hiểm tày núi, chết chóc cận kề, thế rồi ông lại thoát. Cái may mắn có được của ông là cái rất hiếm hoi mà người đời khó bắt gặp. Trong suốt mấy mươi năm lăn lộn, hòn tên mũi đạn không bắt kịp ông, bệnh tật hiểm nghèo không gõ cửa buồng ông. Ông vẫn được trời cho sống, sống khoẻ mạnh. Chỉ cần một sự sa sảy nhỏ nhoi cũng có thể tạo ra biến cố khôn lường. Nhưng ông vẫn vô sự. Này là điều kỳ diệu.

Nguyễn Huệ không được cái may mắn này khi tử thần đã ngạc nhiên nắm lấy mệnh ông ở tuổi ngoài bốn mươi đầy sung mãn với những triển vọng huy hoàng đang chờ phía trước.

Trong quy luật thuận nghịch mà người xưa rút gọn, thì trong cái thuận có cái nghịch, trong cái nghịch chứa cái thuận. Cái thuận càng lớn thì cái nghịch càng cao, và đồng thời cái nghịch càng cao thì cái thuận cũng càng lớn. So với những kẻ kinh bang tế thế là phải biết biến cái nghịch lớn thành cái thuận lớn và biến cái thuận lớn tiếp tục lớn lên không ngừng. Với một điều kiện tuyệt đối: Phải được sống

Những chiến công của Nguyễn Huệ to lớn đến vậy, những cuộc vây ráp của ông với quân Nguyễn Ánh cũng rất quy mô và bài bản suốt hàng chục lần, nhưng rồi cuối cùng vẫn không đạt được mục tiêu.Nguyễn Ánh vẫn thoát. Những truyền thuyết dân gian như Nguyễn Ánh có trời giúp, nổi phong ba ngăn chặn Tây Sơn; hay rắn thần xuất hiện mang ông đến nơi an toàn trong lúc lâm nguy trên đảo Thổ Châu.𝒱.𝒱… được lưu truyền tận về sau cũng xuất phát từ những sự thật kỳ diệu đến mức khó tin này.

Người có thể làm thay đổi tình thế của Gia Long chỉ là Nguyễn Huệ, duy nhất Nguyễn Huệ, không có ai khác. Không Nguyễn Huệ thì tất phải còn Nguyễn Ánh.

Đáng tiếc cho trào lưu Tây Sơn và cũng là cho cả dân tộc, Nguyễn Huệ đã ra đi đột ngột và lịch sử bước sang một thời kỳ mới, này là Nguyễn Ánh quyết định vai trò trên sân khấu lịch sử.

Nguyễn Huệ trồng cây. Gia Long hái quả. Âu cũng là mệnh trời.

II- Gia Long và Triều Nguyễn – Một thực thể Đại Việt,
1.
Nguyễn Ánh và những nước đi táo bạo.

Trong lịch sử Việt Nam thì Nguyễn Ánh là người trước nhất có quan hệ hợp tác với phương Tây khá toàn diện và có bài bản trên các phương diện: Quân sự, ngoại giao, kinh tế và chính trị mà trước đó chưa một nhân vật lịch sử nào với tới.

– Ký hiệp ước giao hảo với Pháp

– Mua vũ khí của Pháp

– Cho Pháp những đặc ân nhất định trong khu vực thuộc quyền kiểm tra của Nguyễn Ánh.

Xem Thêm  Game Cờ Gánh- Game Giải Trí Dành Cho Mọi Người - game co ganh

Trước hết, những việc làm trên đây của Nguyễn Ánh đã trổ tài mấy bản chất sau đây

– Nguyễn Ánh đã nhận thấy ưu thế kinh tế, kỹ thuật và quân sự từ các nước phương Tây xa xôi. Những cái phương Tây đang có là những cái thiết yếu so với tình hình lạc hậu mà ông đang phải gánh chịu và cần tạo điều kiện để có đựoc ưu thế đó, nhất là trong trận chiến một mất một còn với Nguyễn Huệ Quang Trung.

– Ý chí phục thù và giành thắng lợi bằng mọi thủ đoạn.

Nguyễn Huệ là nhân loại ứng xử tình thế tuyệt vời. Vì độc lập dân tộc, ông đã tiến hành cuộc đại phá thần tốc quân Thanh, một thắng lợi kỳ diệu, chứa đựng nhiều kịch tính, như một bức hoành phi văn nghệ cổ kim hiếm thấy. Chỉ trong mấy ngày mà ba chục vạn quân Thanh đã bị quấy tan. Tôn sĩ Nghị tháo chạy không kịp thắng yên cương. Sầm Nghi Đống thắt cổ tự tử, Hứa Thế Hanh chết trận 𝒱.𝒱…

Bằng thắng lợi này, cương vực sạch bóng ngoại xâm.

Nhưng chỉ ngay sau ngày thắng lợi, ông đã tiến hành quyết sách giao hảo với triều đình Mãn Thanh. Những nước đi của ông táo bạo, mới mẻ, thần kỳ như một mê hồn trận. Chính quan quân nhà Thanh và Càn Long tài hoa cũng không đủ sức nhận thấy, cương nhu lẫn lộn, cái nhường nhịn và cái đe doạ cuộn chặt trong cùng một khối của mỗi nước cờ ngoại giao, không biết đâu mà lần. Vì vậy cuối cùng, để cho an toàn, Càn Long cầm bằng chấp thuận xây dựng mối quan hệ hữu hảo với Quang Trung, không động binh và nhanh chóng loại bỏ tàn quân Lê Chiêu Thống ra khỏi ván cờ phương nam của họ.

Dẹp yên phía bắc, ông giành thời gian và lực lượng cho mặt trận phía Nam với quan quân Nhà Nguyễn trong trận quyết đấu và quyết thắng cuối cùng.

Nếu so với những đối sách của Nguyễn Huệ thì các nước đi trên thế trận của Nguyễn Ánh cũng phức tạp và phong phú khôn lường.

Trước một Châu Âu xa xôi, khác lạ về địa lý, từ ngữ, nhân chủng, văn hoá, khác lạ một trăm thứ, vậy mà Nguyễn Ánh dám bắt tay giao hảo. thật cũng là một sự táo tợn độc nhất vô nhị. Chỉ có Nguyễn Ánh mới đủ sức làm nổi chuyện tày đình này.

Trong suốt nhiều năm đánh nhau với Tây Sơn, bên cạnh Nguyễn Ánh có một đội ngũ các Chuyên Viên kỹ thuất, quân sự rất có kinh nghiệm như Dayot, Philippe Vannier, Guilloux, Laurent Barisy, De Forssant, Jean Baptiste Chaigneau, Olivier de Puymanel, Theodore lebuen. Tiêu biểu nhất trong số này là Pierre Joseph George Pigeau de Béhaine (tức Bá Đa Lộc).

Theo tài liệu của Thực Lục Chính biên chép lại thì năm 1791, Nguyễn Ánh đã thông qua một người nước ngoài tên là Budinonhi gửi mua tại Bồ Đào Nha một vạn súng điểu thương, hai nghìn cỗ súng gang mỗi cỗ nặng một trăm cân, hai nghìn viên đạn nổ đường kính 10 tấc.Trong các cuộc giao chiến với Tây Sơn sau này, Nguyễn Ánh toàn dùng loại vũ khí hiện đại này.

Chính sự mẫn cảm của Nguyễn Ánh đã gây nên nhiều xáo động trong cách nghĩ của các sĩ phu sau này. Có nhiều ý kiến còn cho rằng, nếu các bậc hậu thế như Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức biết học tập và kế nghiệp những tinh hoa của Nguyễn Ánh trong mối bang giao với phương Tây thì có thể cơ may lớn đã mỉm cười với dân tộc, rất có thể tất cả chúng ta đã văn minh hơn, phồn thịnh hơn và không phải trở thành mục tiêu nổ súng thôn tính của Pháp ở nửa sau thế kỷ mười chín như nó đã diễn ra. Dù đấy chỉ là một sự nuối tiếc, một ảo tưởng không thực tiễn, nhưng chí ít cũng để lộ một điều các hành động hợp tác với phương tây của Nguyễn Ánh do Bá Đa Lộc làm trung gian âu cũng là đúng quy luật và không mang bản chất bán nước; nó nằm trong thời kỳ và một nhiệm vụ lịch sử khác.

2. Nên nhìn vấn đề ở nhiều góc độ.

Mưu mô mở rộng tác động nhằm thôn tính các quốc gia phương Đông đã trổ tài khá rõ, trong đó Pháp cũng là nước điển hình. Song trong trường hợp rõ ràng và cụ thể của Nguyễn Ánh thì lại chưa hoàn toàn như vậy. Bản đệ trình của Nguyễn Ánh do Bá Đa Lộc soạn thảo gửi chính phủ Pháp với những điều khoản rõ ràng và cụ thể có lợi cho Pháp, lại kèm theo đứa con trai cưng như là vật làm tin trổ tài rất rõ quyết tâm của Nguyễn Ánh. Vì nguyên nhân gì không biết, chính phủ Pháp đã bác bỏ và từ chối đề xuất trên, để rồi Bá Đa Lộc phải tự xoay xở theo đoạn đường riêng ủng hộ Nguyễn Ánh theo tính toán cá nhân của riêng ông.

Mặt khác, ở góc độ Nguyễn Ánh mà xét, vì nhu cầu chống Tây Sơn hùng mạnh với ý chí trời long đất lở nhằm hoàn thiện nghiệp lớn, những hành động hợp tác và cầu viện bên ngoài đồng nghĩa với việc cam tâm bán nước cầu vinh hay không thì lại là vấn đề nên nhận xét công bình và khách quan hơn. Đây mới chỉ là sự tiềm tàng rủi ro, còn thực tiễn thì chưa diễn ra.

Trước thế mạnh trúc chẻ ngói tan của Nguyễn Huệ, tính mạng Nguyễn Ánh và bộ hạ của ông như chỉ được tính bằng ngày, bằng giờ. Bất kì lúc nào cũng có thể chết.Việc tìm cách cứu mình và gia quyến khỏi chết chóc rồi từng bước khôi phục sự nghiệp là nhu cầu trên hết, cần phải làm. Gửi đứa con trai bốn tuổi Nguyễn Phúc Cảnh cho giáo sĩ mang về Pháp nhằm đảm bảo tính mạng đứa trẻ âu cũng là việc làm thường tình của một người cha. Với mưu trí khôn lường như Nguyễn Ánh thì việc xin cứu viện có đồng nghĩa với việc đánh mất độc lập dân tộc chưa thực sự trở thành hai mặt của một vấn đề. Mối quan hệ của ông với các giáo sĩ phương Tây chặt chẽ, lâu dài, kiên quyết là vậy mà rồi cũng đến hồi kết. Năm 1802, Nguyễn Ánh lên ngôi ngọc hoàng với niên hiệu Gia Long, khi có toàn quyền bính trong tay, ông lại trở về cái nguyên mẫu của một nhà nước phong kiến trung ương tập quyền Đại Việt truyền thống, Nho giáo, cố hữu và thủ cựu. Bộ luật Gia Long mà ông là linh hồn cũng chỉ giám mô phỏng những nội dung của bộ luật Hồng Đức thời Lê sơ. Các cơ chế tư pháp, hành chính, khoa cử, quan lại, ruộng đất… về cơ bản vẫn như cũ. Tiếp đó con cháu ông cũng vẫn như vậy. Những dấu hiệu mở mang với phương tây trước đó đã bị chôn vùi vào quá khứ.

Hãy đặt một giả thuyết, nếu Nguyễn Ánh không tranh thủ sự trợ giúp của các giáo sĩ Pháp chống lại Tây Sơn cuối thế kỷ 19, thì liệu hơn 60 năm sau đó, Việt Nam có chắc rằng tránh được loạt đạn đại bác của thực dân Pháp hay không? Các sự kiện này có liên quan ở một mức độ nhất định nhưng về bản chất không phải là quan hệ nhân quả, không mang tính quy luật; không phải vì có cái này nên mới dẫn theo cái kia.

Những gì mà Nguyễn Ánh thực hiện trong quan hệ với các giáo sĩ Pháp trước đó không phải là sự ràng buộc để năm 1858 Pháp tấn công Sơn Trà và tiến hành cuộc xâm lược quy mô lớn của họ.

Càng về cuối đời mình, tính dân tộc chủ nghĩa trong ông càng tăng trưởng đến mức cự đoan,rồi đến các triều vua Minh Mạng, Thiêu Trị, Tự Đức tiếp đó cũng vậy. Việt Nam bị đóng khung chết cứng trong thiết chế phong kiến tập quyền cổ kính, lạc lõng và cô quạnh.

Những gì diễn tiến ở nửa sau thế kỷ 19 như tất cả chúng ta đã thấy để rồi nước ta trở thành thuộc địa của Pháp được xuất phát từ một thế trận, một hoàn cảnh lịch sử khác.

Các nước láng giềng trên bán đảo Đông Dương như Lào, CămPuChia không hề liên quan gì đến các hành động của Nguyễn Ánh 100 năm trước đó tại Việt Nam, rồi cũng trở thành mục tiêu xâm lược của Pháp, không tránh khỏi số phận thuộc địa.

3. Cái khác biệt và cái đồng nhất giữa Nguyễn Huệ – Quang Trung và Nguyễn Ánh – Gia Long

Giữa hai nhân loại không đội trời chung này có nhiều nét tương phản và nhiều nét tương đồng đến mức kỳ lạ mà tạo hoá đã an bài trong cùng một thời kỳ lịch sử, trở thành cặp bài trùng không thể tách ra khi phân tích về mỗi nhân loại trong họ.

Xem Thêm  Top phần mềm cắt, ghép, mix nhạc mp3, mp4 cực chuẩn - ghép nhạc vào video trên máy tính

Cái khác biệt cơ bản và trọng tội của Nguyễn Ánh.

Nguyễn Huệ đại diện cho giai cấp cần lao. Nguyễn Ánh thuộc dòng dõi quý tộc.

Nguyễn Huệ dấy binh khởi nghĩa vì quyền lợi và hạnh phúc của lê dân đang rên xiết dưới ách thống trị khắc nghiệt của cơ chế phong kiến Đàng Trong mà Nguyên Ánh cũng là một đại diện. Nguyễn Ánh lại tranh đấu vì quyền lợi của dòng tộc và cá nhân.

Nguyễn Huệ muốn đập tan các thế lực cát cứ để mang giang sơn về một mối. Nguyễn Ánh lo bảo vệ cho cơ chế chúa Nguyễn Đàng Trong của mình.

Nguyễn Huệ đặt độc lập đân tộc lên trên hết. Thù trong được đặt sau giặc ngoài. Vì vậy khi quân Xiêm La xâm lược, việc trước tiên của ông là quấy tan quân xâm lược Xiêm. Khi quân Thanh tràn sang, ông đã gạt bỏ mọi lực cản, lên ngôi ngọc hoàng, thống nhất nhân tâm và lực lượng, thần tốc hành quân ra bắc đại phá quân Thanh, bảo vệ độc lập cho tổ quốc.

Trong lúc đó, Nguyễn Ánh chỉ biết lo cho quyền lợi cá nhân,lại cầu cứu quân Xiêm sang giúp đánh Tây Sơn. Đấy là chưa tính đến hành động giúp lương thảo cho quân Thanh không thành sau thời điểm được tin quân Thanh đã tiến vào thăng Long cuối năm 1788.

Cái tương đồng ở hai nhân loại này.

Nguyễn Huệ và Nguyễn Ánh có nét tương đồng ở chỗ: hai người đều nuôi chí lớn, quyết thực hiện đến cùng sự nghiệp của mình, không ai có thể lay chuyển và chi phối.

Hai nhân loại đều có những thiên bẩm trí dũng hơn người, mưu cao, kế sâu, đầy thao lược, luôn tạo những bước đi táo bạo, mang tính đột phá mà không nhiều người dám nghĩ tới.

Chiến công hiển hách mà Nguyễn Huệ Quang Trung tạo dựng được là quấy tan các thế lực ngoại bang xâm lược, giữ vững độc lập, mang lại niềm tự hào cho dân tộc; tiêu diệt và xoá bỏ được các thế lực cát cứ, phân quyền duy trì hàng thế kỷ.

4. Những nghiệm số cơ bản của Nguyễn Ánh – Gia Long.

Từ chết chóc của Nguyễn Huệ, Nguyễn Ánh là kẻ thù biết cướp đoạt toàn thể thành tựu do Nguyễn Huệ làm ra và biết mang nó đến đích, mặc dù chỉ là khắc phục những bước cuối cùng – thống nhất sơn hà. Tuy vậy đó cũng là một công lao to lớn của Nguyễn Ánh mà lịch sử không thể phủ nhận

Đáng tiếc, sau thời điểm nắm toàn thể quyền binh trong tay ông lại thực hiện những cuộc báo thù man rợ, không có nhiều trong lịch sử so với một Hoàng Đế; lo thu vén quyền binh và bổng lộc cho cá nhân và dòng tộc. Ông không biết phát huy những quy luật phát triển mới của thời kì, lại mang quốc gia trở lại đoạn đường mòn cố hữu lạc hậu của lịch sử. Cũng cũng chính vì vậy, cả dân tộc không thoát khỏi mũi súng xâm lược của đế quốc Pháp sau thời điểm ông tạ thế nửa thế kỷ.

Nguyễn Ánh – Gia Long và Triều Nguyễn của ông tồn tại 143 năm (1802 -1945) với đầy thách thức vinh nhục, nối liền với bước trường tồn của toàn dân tộc, là một thực thế vương triều hợp pháp.

Cũng từ vương triều này đã sản sinh ra những Hàm Nghi, Thành Thái, Duy Tân đầy lòng yêu nước, là niềm tự hào của dân tộc.

Trên bờ Hương giang thơ mộng, nối liền với sự tích về cuộc giao duyên thần thoại của Huyền Trân công chúa nghìn năm trước đã mọc lên một quần thể thiết kế nguy nga, độc nhất vô nhị, chứa đựng biết bao trầm tích lịch sử và tâm linh, là di sản văn hoá vật chất và trí não của dân tộc. Cung đình Huế không tách rời triều đại Nguyễn và ngọc hoàng Gia Long.

Những sai lầm của Nguyễn Ánh là rất lớn và đáng lên án, nhưng vẫn có thể coi ông là một vĩ nhân lịch sử, một thực thể tất yếu của lịch sử Đại Việt.
Trong danh sách những minh vương dựng nghiệp lớn, có cả tên ông.

Hà Nội 7/2003
Ƭ.₵.Ş
(175/09-03)


Xem thêm những thông tin liên quan đến đề tài đường nguyễn ánh

Nguyên. ft $eth | Ánh Dương | Official Music Video

  • Tác giả: Nguyên. Official
  • Ngày đăng: 2019-02-23
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 8211 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Zing MP3 : https://mp3.zing.vn/bai-hat/Anh-Duong-Nguyen-eth/ZWA96BOO.html

    AnhDuong Nguyen Seth

    Song: Ánh Dương
    Composers: Nguyên. $eth
    Producer: Stee
    Mixed & Mastered: Nguyên.

    Lyrics:

    Giờ tình phôi phai
    Đập tan ánh dương ngày mình từng là, từng là toàn bộ
    Giờ người vội vàng đi về nơi xa
    Giờ còn gì đâu, những vết cứa cứ hằn sâu
    Còn gì cho nhau, tình này qua mau, ta không thể dài lâu
    Nếu biết trước e chẳng yêu e chẳng thương
    𝓐 chẳng tương tư để giờ này lại hoen mi, α chẳng còn gì, 1 mình α không thể bước đi

    𝓐 vẫn thường lang thang nơi e từng đến
    Buồn vu vơ khi nghe ai đó cùng bên e
    Vẫn chọn bước tiếp dù α cố dừng nên
    E đâu biết α dặn lòng phải quên nhưng đâu dễ như α nghĩ
    Những ngày không e ở bên cạnh thì α chỉ
    La cà quán cũ, biết đâu gặp e, vì từ ngày xa nhau e như nắng α là đêm babe
    E như biến mất khỏi Tp nhỏ
    Khi α dần biến mất trong tim e, kỉ niệm buồn ngày qua α cố bỏ
    Nhưng phía trước α sâu trong đêm đen
    Đâu phải muốn là quên, biết kết thúc sẽ đến nhưng e biết không
    Cứ để đẩy nhẹ mây trôi sẽ đến cho mình vậy thôi. Fighting now

    Giờ tình phôi phai
    Đập tan ánh dương ngày mình từng là, từng là toàn bộ
    Giờ người vội vàng đi về chốn xa
    Giờ còn gì đâu, những vết cứa cứ hằn sâu
    Còn gì cho nhau, tình này qua mau, ta không thể dài lâu
    Nếu biết trước e chẳng yêu e chẳng thương
    𝓐 chẳng tương tư để giờ này lại hoen mi, α chẳng còn gì, 1 mình α không thể bước đi.

    ————————————
    Follow Nguyên. :
    IG : @ntnguyen1402
    FB : https://www.facebook.com/ntnguyen1402

    ►LIÊN HỆ VỚI TÔI NẾU CÓ VẤN ĐỀ VỀ BẢN QUYỀN◄
    Fb: https://www.facebook.com/ntnguyen1402
    Mail: andywilson221@gmail.com
    ————————————
    ☞ Fb: https://www.facebook.com/ntnguyen1402
    ☞ Subscribe: http://popsww.com/NguyenOfficial
    © Bản quyền thuộc về Nguyên. Official
    © Copyright by Nguyên. Official ☞ Do not Reup

Nguyễn Ánh và Lê Chiêu Thống đã thi nhau cõng rắn cắn gà nhà thế nào?

  • Tác giả: songdep.com.vn
  • Nhận xét: 3 ⭐ ( 8534 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Khi bị quân Tây Sơn dồn vào đường cùng, Nguyễn Ánh và Lê Chiêu Thống đều dùng bài cõng rắn cắn gà nhà khiến quốc gia lâm nguy, nhân dân khốn khó.

Mua bán nhà đất Đường Nguyễn Ánh Thủ, Huyện Hóc Môn, bđs bán tháng 4

  • Tác giả: alonhadat.com.vn
  • Nhận xét: 3 ⭐ ( 9739 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Bán nhà đất Đường Nguyễn Ánh Thủ, bán bđs tiên tiến nhất tháng 4/2022 chính chủ, giá tốt, vị trí đẹp, đường rộng. Mua bán nhà đất ở Nguyễn Ánh Thủ Hóc Môn có giấy tờ sổ hồng đỏ, nhiều diện tích, hướng phía đông, tây, nam, bắc

Chuyện tên đường Sài Gòn

  • Tác giả: trithucvn.org
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 9805 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Tên đường trong lịch sử Sài Gòn xưa và nay. Sau năm 1975, những tên đường như Đỗ Thành Nhân, Petrus Ký, thậm chí cả Phan Đình Phùng đều bị…

Sửa Máy Tính Đường Nguyễn Ánh Thủ Huyện Hóc Môn

  • Tác giả: suamaytinhpci.com
  • Nhận xét: 3 ⭐ ( 9945 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: 1️⃣【Dv】 ➤ Sửa Máy Tính Đường Nguyễn Ánh Thủ Huyện Hóc Môn. ⭐_⭐_⭐ Dịch vụ cài win 7 8 10, Cài Đặt Software Pc, Máy tính xách tay, ✅✅ Macbook Tại Nhà.

18 lần thoát chết của Vua Gia Long – Nguyễn Ánh

  • Tác giả: trainghiemsong.vn
  • Nhận xét: 4 ⭐ ( 2973 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Sự may mắn của vua Gia Long có thể nói là cực kỳ, cực kỳ lớn. Mẩu chuyện vị vua đầu triều Nguyễn này nhiều lần thoát chết ngoạn mục như trong phim vậy,

Con trai nhạc sỹ Nguyễn Ánh 9 đớn đau tiễn mang cha

  • Tác giả: vietnamnet.vn
  • Nhận xét: 3 ⭐ ( 5522 lượt nhận xét )
  • Khớp với kết quả tìm kiếm: Sáng nay (18/4), rất đông người hâm mộ, bạn thân và người thân đã mang tin nhạc sỹ Nguyễn Ánh 9 đến nơi hỏa táng tại Bình Hưng Hòa, TP HCM.

Xem thêm các nội dung khác thuộc thể loại: Khám Phá Khoa Học

By ads_law