Sự thật khó tin về hoả tiễn tầm nhiệt trước hết của toàn cầu Sidewinder

Đây là lịch sử khó tin về sự chào đời & hoàn thành của hoả tiễn tầm nhiệt, được ghi nhận như một hiện tượng quân sự toàn cầu & trở thành một trong những loại vũ khí thông dụng nhất được triển khai hiện tại.

Dự án “chui”

Đấu tranh Lạnh giữa Mỹ & Liên Xô đã đẩy loài người đến 1 cuộc chạy đua vũ trang có một không hai & nhiều kịch tính nhất trong lịch sử. Mỗi bên đã phải phấn đấu tạo thành những vũ khí mới, uy lực ngày càng cao nhằm chế ngự hoặc giới hạn bất kỳ lợi thế công nghệ nào mà phía bên kia tạo thành, mà cuộc đua hoả tiễn không đối không tự dẫn trước hết trên toàn cầu AIM-9 Sidewinder là một chẳng hạn.

Năm 1946, khi cùng các đồng nghiệp tìm hiểu các hỗn hợp chì-sunfua nhạy cảm với bức xạ hồng ngoại, trong đầu nhà vật lý Hải quân Mỹ William B. McLean đã nảy sinh một sáng tạo mới. McLean lập luận rằng, nếu các hỗn hợp hóa chất này có thể bị bức xạ hồng ngoại kích thích, chúng cũng nên cần có thể được sử dụng để theo dõi bức xạ hồng ngoại. Hoả tiễn sẽ bố trí quỹ đạo cất cánh để giữ cho tín hiệu nhiệt của mục tiêu phản xạ lên tế bào quang nhạy cảm, khiến hoả tiễn tầm nhiệt theo đúng nghĩa đen.

Chỉ có điều, kiến trúc vũ khí mới không phải là chuyên môn của McLean & so với các nhà tìm hiểu cũng như các kỹ sư tại Trạm Thực nghiệm Vũ khí Hải quân Mỹ (NOTS) ở sa mạc Mojave (California), sáng tạo của ông về một hoả tiễn tầm nhiệt là hoàn toàn “vô bổ”. Ngoài ra, dù rằng công sức & ngân sách không được ghi nhận & còn được đặt một tên chế nhạo là “Phân xưởng sở thích của McLean”, McLean không nản lòng; ông đã phải xăn xiu từ nguồn tài trợ của NOTS & coi phát minh của mình là một phần của công việc được giao về các hỗn hợp tạo tia hồng ngoại cho Hải quân.

McLean & các đồng nghiệp đã lớn mạnh một hệ thống dẫn đường hồng ngoại trước hết để sử dụng trong các hoả tiễn không đối đất 5 inch tiêu chí thời bấy giờ. Để đạt được hiệu quả, nó cần phải hoạt động đáng tin cậy, & ông đã mất gần ba năm để thăm dò các khả năng. Năm 1950, McLean đã nghĩ ra một tên gọi thích hợp cho ý tưởng của mình – Sidewinder, tên một loài rắn có thể phát hiện con mồi bằng cách cảm nghĩ thân nhiệt; bản thân hoả tiễn cũng có thiên hướng di chuyển theo đường quanh co trên không.

Nhà vật lý William B. McLean (thứ hai từ trái sang) & các đồng nghiệp; Nguồn: software

Một năm sau, chương trình Sidewinder được Đô đốc William “Deak” Parsons tài trợ chính thức. & chỉ hai năm sau, vào năm 1953, hoả tiễn Sidewinder đã bắn hạ thành công máy cất cánh không người lái mục tiêu trước hết của nó trong môi trường đào tạo, minh chứng tính hiệu quả của trường phái này – những người thợ ở “Phân xưởng sở thích của McLean”, tìm hiểu ngoài giờ & hầu hết không được cấp kinh phí, đã biến đổi gương mặt của đại chiến trên không mãi mãi.

Xem Thêm  Từ việc Trung Quốc phóng thành công tàu vũ trụ có người lái: Nhân loại sắp vươn tới các vì sao?

AIM-9 Sidewinder được mang vào trang bị vào năm 1956 với nhân cách là hoả tiễn tầm nhiệt trước hết trên toàn cầu & là vũ khí hàng không mới nhất lúc bấy giờ. Hoả tiễn dài 2,7 m, mũi được bao bằng bằng kính chứa hệ thống dẫn đường bên trong. Nó sử dụng một gương parabol quay theo con quay hồi chuyển để tự định hướng về phía tín hiệu nhiệt. Ngay cả so với các phi công Mỹ, kỳ quan công nghệ này rất mới, được giữ rất âm thầm. Người Mỹ biết được, các đất nước đối địch sẽ gặp khốn khó hơn trong việc chống lại công nghệ mới này nếu họ chưa từng biết về nó.

Ra mắt

Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc đã gia nhập xung đột với Trung Hoa Dân Quốc (Vùng bờ cõi Đài Loan) trong hơn 30 năm, khởi đầu từ cuộc nội chiến Trung Quốc năm 1927. Đài Loan mong chờ duy trì nền độc lập bền lâu đã ký một hiệp ước phòng ngự chung với Mỹ vào năm 1954, bốn năm kia khi xảy ra Cuộc khủng hoảng eo biển Đài Loan lần thứ hai (1958). Khi giao tranh nổ ra, Đài Loan yêu cầu Mỹ phụ trợ, Tổng thống Eisenhower đã phái Hạm đội 7 của Hải quân Mỹ đến khu vực. Không quân Mỹ cũng triển khai các máy cất cánh đại chiến F-100D Super Sabre, F-101C Voodoos, F-104A Starfighter & máy cất cánh ném bom chiến thuật B-57B Canberra tới đây.

Đặc biệt, họ đã triển khai Campaign Black Magic với các máy cất cánh ROC Sabre từ Hải quân Mỹ đã được sửa đổi đưa hoả tiễn AIM-9 Sidewinder – vũ khí không đối không sử dụng công nghệ hồng ngoại (IR) tiên tiến nhất của Mỹ. Quyết định phân phối cho Đài Loan loại vũ khí mới & có tính âm thầm cao được tác động bởi hai yếu tố – số lượng máy cất cánh vượt trội của Trung Quốc & những thiếu sót về kỹ thuật của chính những chiếc Sabre của Đài Loan có nguồn gốc Mỹ. Trọng yếu nhất so với Đài Loan, Sidewinder không bị giới hạn bởi trần cất cánh của Sabre & có khả năng tự dẫn, các phi công Đài Loan có thể bắn nó từ bên dưới máy cất cánh phản lực của Trung Quốc.

Sự thật khó tin về tên lửa tầm nhiệt đầu tiên của thế giới Sidewinder - ảnh 2

Một phiên bản hoả tiễn AIM-9 Sidewinder; Nguồn: wikipedia.org

Máy cất cánh MiG-15 của Trung Quốc do Liên Xô sản xuất là một trong những máy cất cánh đại chiến mới nhất toàn cầu lúc đó. Trong lúc những chiếc Sabre của Mỹ thường được xem như là địch thủ của MiG-15, thì trần cất cánh gần 15 km của MiG vượt trội hơn 600 m đối với máy cất cánh Mỹ. Trong niên đại mà các trận không chiến vẫn thường sử dụng pháo, khoảng cách đó đem lại cho người Trung Quốc một lợi thế độc đáo. Lợi thế duy nhất này có thể đã xoay chuyển tình thế có ích cho Trung Quốc, còn nếu không có hoả tiễn AIM-9 Sidewinder mới đưa tính cách mạng của Mỹ.

Xem Thêm  Nga tuyên bố rút lui, Trạm Vũ trụ Quốc tế sắp trở thành một "cuộc chiến không gian"?

Biến đổi thế cuộc

Mỹ đã gửi cho Đài Loan 40 hoả tiễn Sidewinder & 20 máy cất cánh Sabre đã được sửa đổi với đường ray phóng chuyên dụng & đào tạo phi công Đài Loan cách dùng tối ưu của hệ thống vũ khí. Ngày 24/9/1958, Trung Quốc đã tung 126 chiếc MiG-15 & MiG-17 tiên tiến hơn qua eo biển Đài Loan. Đài Loan chỉ có thể điều 48 chiếc F-86 Sabre đánh chặn. Trong niên đại mà các cuộc không chiến thường đòi hỏi cự li cực kỳ gần & bắn pháo, những chiếc Sabre của Đài Loan đã cạnh tranh với MiG của Trung Quốc từ khoảng cách xa tới 3 km – một bước nhảy đáng kể đối với 200 lên 250 m được xem như là tầm bắn hiệu quả tối đa của pháo trong Thế chiến II.

Phi công Đài Loan đã phóng hoả tiễn Sidewinder hạ 6 chiếc bằng hoả tiễn (& có khả năng 2 chiếc khác), nâng tổng cộng lên 9 chiếc mà không bị mất máy cất cánh nào. Trong trận không chiến trước hết hoả tiễn tầm nhiệt đã minh chứng hiệu quả của nó, & hai tuần sau, Trung Quốc đồng ý hòa bình. Nhưng thành công của Đài Loan phải trả giá đắt. Một hoả tiễn Sidewinder đã tìm ra mục tiêu là một chiếc MiG-17 của Trung Quốc, nhưng sau thời điểm đâm vào máy cất cánh, nó không phát nổ & nằm trong khung chiếc MiG-17. Sau khoảng thời gian máy cất cánh bay xuống, các kỹ sư Trung Quốc đã gỡ & tháo rời hoả tiễn sau đó chuyển sang Liên Xô để tìm hiểu mô phỏng kiến trúc.

Rút ngắn thời gian tìm hiểu

Siêu hoả tiễn của Mỹ đã đem lại cho Đài Loan lợi thế trong cuộc khủng hoảng eo biển, nhưng lợi thế đó chỉ tồn tại trong thời gian ngắn. Hoả tiễn Sidewinder của Mỹ đã phân phối cho các kỹ sư Liên Xô một khóa học về công nghệ chế tác hoả tiễn & bài học về tai nạn trong các hệ thống vũ khí tiên tiến. Công nghệ con quay hồi chuyển của AIM-9 tinh tế hơn & bé hơn bất kì thứ gì Liên Xô có. Liên Xô đã copy hệ thống theo dõi hồng ngoại, chế độ lái & ổn định khi cất cánh của hoả tiễn, song song tạo thành hoả tiễn tự dẫn của riêng mình – Vympel K-13. Vympel K-13 được mang vào trang bị cho Liên Xô vào năm 1960, 2 năm sau thời điểm Trung Quốc có được hoả tiễn AIM-9 “xịt”.

Sự thật khó tin về tên lửa tầm nhiệt đầu tiên của thế giới Sidewinder - ảnh 3

Hoả tiễn Vympel K-13 của Nga; Nguồn: wikipedia.org

Sau đó, Liên Xô đã sản xuất phiên bản R-3 & khởi đầu trang bị loại vũ khí mới này cho các đất nước thuộc Khối Hiệp ước Warsa & Trung Quốc. Chỉ 4 năm sau thời điểm Mỹ lần trước hết lớn mạnh công nghệ hoả tiễn đưa tính cách mạng này, nó đã biến thành vũ khí không đối không thông dụng nhất trong kho vũ khí của đối phương, với số lượng sản xuất lên tới hàng chục nghìn quả. Ngoài ra, Mỹ đã khởi đầu tôn tạo hoả tiễn AIM-9 & lập tức giành lại lợi thế về khả năng dẫn đường hoả tiễn. Mặc dầu đã học được rất nhiều từ hoả tiễn tịt ngòi do Trung Quốc phân phối, nhưng Liên Xô vẫn thiếu năng lực kỹ thuật để theo kịp Mỹ.

Xem Thêm  Hình ảnh vũ trụ qua các loại kính thiên van khác nhau

Gửi hoả tiễn qua bưu điện

Ngày 22/10/1967, một thiết kế sư người Đức & gián điệp Liên Xô tên là Manfred Ramminger đã tìm cách lẻn vào Căn cứ Không quân Neuburg ở Đức. Ramminger & hai nội gián mang một hoả tiễn AIM-9 hiện đại lên một chiếc xe cút kít & đẩy ra đường băng nơi có một chiếc Mercedes-Benz đang chờ. Quả hoả tiễn dài 2,7 m không vừa với ghế sau chiếc sedan, chính vì thế Ramminger đã bọc nó trong một tấm thảm, đập vỡ cửa sổ sau & gác hoả tiễn trên xe. Để tránh bị nghi ngờ, anh ta buộc một mảnh vải đỏ vào cuối tấm thảm đang che quả hoả tiễn, theo luật giao thông của Đức.

Về đến nhà, Ramminger tháo rời hoả tiễn, đóng thùng & gửi qua bưu điện đi Moscow. Sau đó, anh ta lên máy cất cánh đến Liên Xô để đón nó, nhưng kiện hàng vẫn chưa đến. Gián điệp quay trở lại Đức & phát xuất hiện rằng hãng hàng không đã gửi nhầm địa chỉ. Ramminger lại vận tải hoả tiễn & lên một cái máy cất cánh khác đến Moscow. Sử dụng hoả tiễn mới, các kỹ sư Liên Xô đã có thể sao chép công nghệ tôn tạo mà người Mỹ đã lớn mạnh, tạo thành hoả tiễn R-13M chỉ vài năm sau đó. Liên Xô đã thu hẹp khoảng cách về công nghệ với địch thủ Mỹ, lần này với số vốn vận tải chỉ là 79,25 đô la.

Liên Xô phân phối loại vũ khí này cho các đất nước thuộc Khối Hiệp ước Warsaw & nhiều đất nước khác, khiến nó trở thành một trong những hệ thống vũ khí thông dụng nhất mà phi công Mỹ phải bất an trong nhiều thập kỷ. Tổng cộng, khoảng 28 đất nước sử dụng các biến thể “Sidewinder của Liên Xô”. Ngày nay, nhiều vũ khí không đối không mới nhất của Nga vẫn lấy xúc cảm trực tiếp từ phát minh của McLean. Hoả tiễn AIM-9 Sidewinder của Mỹ đã tiếp tục được cải tiến & sửa đổi trong những năm qua & vẫn còn được sử dụng cho đến ngày nay, dù rằng nó khác nhiều đối với hoả tiễn ban đầu được chế tác vào những năm 1950.

Hoả tiễn AIM-9X Block II được mang vào trang bị năm 2015 có thể được sử dụng ngoài đường chân mây, cho phép phi công bắn hoả tiễn mà không cần khóa, hoả tiễn tự xác nhận mục tiêu trên đường cất cánh. Nó thậm chí có thể được sử dụng để tấn công các mục tiêu mặt đất như xe tăng mà không cần sửa đổi. Sidewinder vẫn là một trong những vũ khí không đối không được triển khai thông dụng nhất hiện tại, được tích hợp trên các máy cất cánh đại chiến của Mỹ, từ những chiếc F-15 phục vụ lâu nhất đến những chiếc F-35 tiên tiến nhất vừa xuất xưởng. Dự án được chào đời từ “Phân xưởng sở thích của McLean” đã trổ tài mình không đến nổi tồi./.

CTV Lê Ngọc/VOV.Viet Nam (theo software)

By ads_law

Trả lời