Các lần nguyệt thực gần đây

ngày 15 tháng 4 năm 2014

ngày 8 tháng 10 năm 2014

ngày 4 tháng 4 năm 2015

ngày 27 tháng 9 năm 2015

Màu vàng bên trái là mặt trời, ở giữa là Trái Đất, bên phải là Mặt Trăng đang đi vào bóng của Trái Đất

Một chu kỳ nguyệt thực

Nguyệt thực là hiện tượng thiên văn khi Mặt Trăng đi vào hình chóp bóng của Trái Đất, đối mặt với Mặt Trời. Điều này chỉ có thể xảy ra khi Mặt Trời, Trái Đất & Mặt Trăng thẳng hàng hoặc xấp xỉ thẳng hàng với nhau, với Trái Đất ở giữa. Cho nên, nguyệt thực chỉ có thể xảy ra vào những ngày trăng tròn. Kiểu & bề dài của nguyệt thực lệ thuộc vào địa điểm của Mặt trăng đối với các điểm nút quỹ đạo của nó.

Nguyệt thực toàn phần xảy ra khi ánh sáng mặt trời trực tiếp bị bóng của Trái Đất che hoàn toàn. Ánh sáng duy nhất chứng kiến được là khúc xạ qua bóng tối của Trái Đất. Ánh sáng này có màu đỏ vì cùng nguyên nhân hoàng hôn có màu đỏ, do sự tán xạ Rayleigh của các tia sáng màu có bước sóng ngắn hơn. Bởi vì màu đỏ của nó, nguyệt thực toàn phần đôi lúc được gọi là mặt trăng máu.

Không giống như nhật thực, mà chỉ có thể được chứng kiến từ một khu vực tương đối nhỏ trên toàn cầu, nguyệt thực có thể được nhìn từ bất cứ đâu ở nửa tối của Trái Đất. Nguyệt thực kéo dài trong vài giờ, trong lúc nhật thực toàn phần chỉ kéo dài trong vài phút tại bất kỳ địa điểm nào do kích cỡ bé hơn của bóng của Mặt trăng. Không giống như nhật thực, nguyệt thực có thể xem xét một cách an toàn bằng mắt thường vì hình ảnh nguyệt thực mờ hơn đối với hình ảnh mặt trăng đầy đủ.

Thời gian tối đa của nguyệt thực toàn phần: 104 phút (trường hợp thường hay tái diễn); nguyệt thực một phần: 6 giờ.

Danh sách

  • 1

    Từ nguyên

  • 2

    Các loại nguyệt thực

    • 2.1

      Ba kiểu nguyệt thực chính

    • 2.2

      Nguyệt thực Selenelion

    • 2.3

      Quy mô nguyệt thực Danjon

  • 3

    Thời gian của một nguyệt thực toàn phần

  • 4

    Chu kì nguyệt thực

  • 5

    Thư viện ảnh

  • 6

    Nguyệt thực trong thần thoại

  • 7

    Tham khảo thêm

  • 8

    Đọc qua

  • 9

    Link ngoài

Xem Thêm  Khí quyển Sao Hỏa trong tiếng Tiếng Anh - Tiếng Việt-Tiếng Anh

Từ nguyên

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Chữ Hán: 月食, nghĩa: hay

Các loại nguyệt thực

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Mặt Trăng đêm rằm đang khuyết dần

Sơ đồ một nguyệt thực (hình tròn màu xanh dương là Trái Đất, hình tròn màu xám là Mặt Trăng). Trong sơ đồ, ta thấy Mặt Trăng đang di chuyển vào & đi ra vùng bóng tối của Trái Đất.

Mặt Trăng đi ngang qua bề mặt các quỹ đạo tại địa điểm được gọi là các nút hai lần mỗi tháng. Khi Mặt Trăng đi vào một nút, hiện tượng nguyệt thực có thể xảy ra.

Ba kiểu nguyệt thực chính

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

  • Nguyệt thực toàn phần xảy ra khi Mặt Trăng đi vào vùng bóng tối của Trái Đất. Hiện tại ánh trăng sẽ bị mờ đi & Mặt Trăng sẽ có màu đỏ đồng hoặc màu cam sẫm.
  • Nguyệt thực một phần xảy ra khi Mặt Trời, Trái Đất & Mặt Trăng nằm trên đường gần thẳng. Hiện tại ánh trăng sẽ bị mờ đi & Mặt Trăng bị khuyết đi một phần. Có thể chứng kiến bóng của Trái Đất màu đen (hoặc màu đỏ sẫm) đang che khuất Mặt Trăng. Trong tiến trình nguyệt thực toàn phần, nguyệt thực một phần có thể hiện ra trước & sau thời điểm nguyệt thực toàn phần.
  • Nguyệt thực nửa tối xảy ra khi Mặt Trăng đi ngang qua vùng nửa tối của Trái Đất. Hiện tại ánh trăng sẽ mờ & Mặt Trăng sẽ mờ & tối đi.

Nguyệt thực Selenelion

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Selenelion hay selenehelion xảy ra khi Mặt Trăng đang bị che khuất & Mặt Trời có thể xem xét được một lúc. Điều này chỉ xảy ra trước khi hoàng hôn hoặc sau thời điểm rạng đông & cả hai sẽ cùng hiện ra ở các địa điểm đối nghịch nhau trên khung trời, gần đường chân mây; tức là khi đó có nguyệt thực xảy ra khi mặt trời vừa mới mọc hoặc sắp lặn. Sự xếp đặt này kéo theo hiện tượng được gọi là thiên thực đường chân mây.

Quy mô nguyệt thực Danjon

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Quy mô nguyệt thực sau đây (quy mô Danjon) được đề ra bởi của André Danjon xếp hạng tổng thể bóng tối của nguyệt thực:

  • L = 0: Rất tối. Mặt Trăng hầu hết vô hình, nhất là ở giữa tuần
  • L = 1: Bóng tối màu xám hoặc nâu nhạt.
  • L = 2: Bóng tối màu đỏ hoặc màu nâu gỉ.Phần trọng điểm rất tối, trong lúc viền ngoài rất sáng.
  • L = 3: Bóng tối thường có một vành sáng màu vàng.
  • L = 4: Bóng tối màu đỏ đồng hoặc màu da cam. Bóng hơi xanh & có một vành rất tươi sáng.

Mô hình một nguyệt thực bằng video với phần bóng nửa tối của Trái Đất.

Thời gian của một nguyệt thực toàn phần

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Khi nhìn từ Trái Đất, bóng của Trái Đất có thể được tưởng tượng như hai vòng tròn đồng tâm. Theo sơ đồ minh hoạ, loại nguyệt thực được xác nhận bởi đoạn đường do Mặt trăng đi khi nó đi ngang qua bóng tối của Trái Đất. Nếu mặt trăng đi ngang qua vòng tròn bên ngoài nhưng không đến được vòng tròn bên trong, này là nguyệt thực nửa tối; nếu chỉ có một phần của mặt trăng đi ngang qua vòng tròn bên trong, nó là nguyệt thực một phần; & nếu toàn thể Mặt trăng đi ngang qua vòng tròn bên trong tại 1 điểm nào đó, sẽ có nguyệt thực toàn phần.

Contact points relative to the Earth’s umbral and penumbral shadows, here with the Moon near is descending node

P1: Mặt Trăng đi vào vùng nửa tối của Trái Đất. Ánh trăng sẽ mờ & tối đi.
U1: Nguyệt thực một phần. Hiện tại Mặt Trăng sẽ bị khuyết đi một phần.
U2: Mặt Trăng đang dần dần đi vào phần bóng tối của Trái Đất. Mặt Trăng chuyển sang màu đỏ đồng.
Cực đại: Ánh trăng bị mờ & tối đi. Toàn thể Mặt Trăng chuyển sang màu đỏ đồng.
U3: Mặt Trăng dần ra khỏi phần bóng của Trái Đất.
U4: Nguyệt thực một phần.
P2: Mặt Trăng ra khỏi phần bóng nửa tối của Trái Đất.

Chu kì nguyệt thực

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Mỗi năm có ít nhất hai nguyệt thực. Nếu bạn biết ngày & thời gian của các thiên thực, bạn có thể đoán được sự hiện ra của các nguyệt thực.

Thư viện ảnh

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Nguyệt thực trong thần thoại

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Một số nền văn hóa có huyền thoại liên quan đến nguyệt thực. Người Ai Cập cổ xưa chứng kiến nguyệt thực như là một con lợn nái nuốt Mặt Trăng trong một thời gian ngắn, nền văn hóa khác xem nguyệt thực như Mặt Trăng bị nuốt chửng bởi các động vật khác, ví dụ như một con báo đốm Mỹ của người Maya truyền thống, hoặc một con cóc 3 chân ở Trung Quốc. Một số xã hội cho rằng nó là một con quỷ nuốt Mặt Trăng, & rằng họ có thể xua đuổi nó đi bằng cách ném đá & nguyền rủa nó. Ở VN ta cũng các hành động mê tín như Cứu trăng (gõ mỏ, ném đá để xua cái bóng mà họ nghĩ rằng con thiên cẩu hoặc con gấu đang “ăn” Mặt Trăng).

Tham khảo thêm

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

  • Nhật thực
  • Thiên thực
  • Quỹ đạo của Mặt Trăng

Đọc qua

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

Link ngoài

[

sửa

|

sửa mã nguồn

]

  • Nhật thực & nguyệt thực tại Từ điển bách khoa VN

By ads_law

Trả lời